( 1 ) پاسخ سؤال 5 : او ( خدا ) قديم است . او بزرگ و قادر مطلق است و با آفريدن خلقش تغيير پيدا نمىكند ، اما مخلوقات تغيير پيدا مىكنند به تغييرات از ناحيهء او .
نتيجهء پاسخ امام عليه السّلام اين است كه آفريدگار قادر مطلق ، سازنده و اساس همه چيز و ازلى است ، بنابراين نيازى به تغيير از راه تغيير هستى ممكن و مخلوقات ندارد .
( 2 ) سؤال 6 : اى مولاى من ، ما با چه چيز او را بشناسيم ؟
پاسخ سؤال 6 : با غير او .
همهء چيزهاى ديدنى و غير ديدنى در جهان گواه بر وجود قادر متعال است . ما او را از طريق مخلوقاتش مىشناسيم و از طريق خلق شگفتيهايش به او ايمان داريم . در اين زمان كه انسان به فضاى طبيعى تجاوز و آن را تسخير كرده است ، بزرگى خداى قادر متعال بيشتر آشكار شده است براى بشر از طريق آنچه او در اين فضا ذخيره كرده مانند ستارگان كه نه حساب مىآيند و نه قابل شمارش هستند و طبق موازين و نظم دقيقى حركت مىكنند . اگر آنها از مسيرشان تخطّى كنند ، تصادف خواهند كرد و نابود خواهند شد و هيچ اثرى از آنها باقى نخواهد ماند . بنابراين سپاس مخصوص خداوند حكيم است .
( 3 ) سؤال 7 : غير او چيست ؟
پاسخ سؤال 7 : مشيت او ، اسم او و صفت او و هر چيز ديگر شبيه به اينها ، و تمام اينها حادث ، مخلوق و تدبيرشدهء خداوندند .
ما خداى متعال را از راه اراده ، نام و صفتش مىشناسيم كه دليلى براى جلال اوست . در دعاى صباح آمده است : « اى كسى كه دلالت مىكند ذاتش بر ذات او » . و همهء هستى در جهان متعلق به اوست ، همان طورى كه مصنوع متعلق به صانع است .
( 4 ) سؤال 8 : اى مولاى من ، او چيست ؟
حياة الامام علي بن موسى الرضا ( ع ) ( پژوهشى دقيق در زندگانى امام رضا ع ) ( فارسي ) — صفحة 179
مساهمون: الشيخ باقر شريف القرشي
ص١٧٩