اندوه بسيارى از خود نشان داد ، و جنازه آن حضرت را بر دوش گرفت ، و تا محلّ دفن و جايى كه امروز زيارتگاه آن حضرت است ، تشييع كرد « 1 » » .
« . . . پيش از آنكه قبر كنده شود مأمون حاضر شد و دستور داد كه در كنار پدرش قبر آن حضرت حفر شود سپس رو به جانب ما كرد و گفت :
صاحب اين جنازه براى من حديث كرد كه قبرى كه براى او كنده مىشود ، در آن آب و ماهى نمايان خواهد شد قبر را حفر كنيد ، چون حفر كردند و لحد آماده شد ، آب در آن جوشيد و ماهى در آن ظاهر شد ، سپس آب فرو نشست ، و امام رضا عليه السّلام در آن دفن شد « 2 » » .
مرثيه بر امام عليه السّلام
هنگامى كه امام رضا عليه السّلام وفات فرمود ، شاعران به مرثيهگويى پرداختند ، و مردم بر اميد و آرزوى از دست رفته خود كه آن حضرت زمام خلافت را به دست گيرد ، و مشعل حقّ را كه مدّتها به دست خلفا بىنور و خاموش مانده بود ، فروزان و تابان سازد اشكها ريختند ، همان خلفايى كه فريب و تزوير را وسيلهاى براى مشتبه كردن امور و گمراهى مردم قرار دادند ، و در همان حال كه حدود الاهى را بر ديگران جارى مىكردند ، از اجراى آنها درباره خويش خوددارى داشتند ، با اين كه در پشت پرده و گاهى هم آشكارا ، انواع محرّمات الهى و اعمال مخالف كتاب خدا و سنّت پيامبر صلّى اللّه عليه و إله را به جاى مىآوردند .
از جمله شاعرانى كه در وفات آن حضرت مرثيه سروده است ، دعبل بن على خزاعى شاعر و مبلّغ اهل بيت عليهم السّلام است ، مرثيههاى چندى درباره حضرت رضا عليه السّلام از او نقل شده ، كه از جمله آنهاست آنچه ابو الفرج ذكر كرده و گفته است علىّ بن سليمان اخفش ، اين اشعار را از دعبل بن علىّ خزاعى كه درباره امام رضا عليه السّلام و سمّى كه به آن حضرت خورانيده شده و رثاى فرزندش ، و همچنين مذمّت خلفاى عبّاسى است ، براى من خواند .
هامش
( 1 ) - مقاتل الطالبيين ص 378 .
( 2 ) - همان مأخذ ص 380 .