رضايت تمامى بني إسرائيل به اين مقام گمارده شد . حق آن است كه رخدادهاى تاريخي با پندار « اپشتين » همخوانى ندارد ، چنانكه همين بني إسرائيل كه صموئيل پيامبر ، شاؤل را بر آنان به پادشاهى گمارد هرگز به سلطهء ديني أو گردن ننهادند . أو طالوت را به عنوان نمايندهاى مورد اعتماد خداوند بر آنان گمارد ، اما بني إسرائيل همگى پادشاهى أو را نپذيرفتند ، چنانكه « بنو بليعال » كه بر أو خرده مىگرفتند ، پادشاهى أو را مردود شمردند وگفتند : أو چگونه خواهد توانست كه ما را برهاند ، آنگاه أو را خوار داشتند وهديهاى براي أو نفرستادند وبنابر تعبير تورات « 1 » ، با أو همچون فرومايگان رفتار كردند . همچنين قرآن كريم نيز به اين موضوع اشاره دارد . « 2 » بلكه انتخاب أو براي پرهيز از جنگى داخلي بود كه امكان درگرفتن آن همواره وجود داشت ، چنانكه اگر جز أو كسى از ديگر أقوام توانمند به اين مقام برگزيده مىشد امكان جنگ داخلي مىرفت ، از اين روى أو را كه از ضعيفترين قبايل بني إسرائيل بود به پادشاهى برگزيدند .
حتى اگر ما بخواهيم اين ادعا را بپذيريم ، از حيث تاريخي اسنادى در دست است كه با آن منافاة دارد . چنانكه در « شاؤل » اندكى پيش از آغاز هزارهء أول قبل از ميلاد - چند سالى پيشتر - به پادشاهى برگزيده شد ؛ حال آنكه مىدانيم اسنادى وجود دارد دال بر اينكه انديشهء دموكراسى از هزارهء سوّم پيش از ميلاد در عراق باستان وجود داشته است چنانكه در آن زمان حاكمان شهر بنابر ارادهء جمعى وعمومى به اين مقام برگزيده مىشدند ، توافقى كه با ارادهء تمامى شهروندان حاصل مىشد ، وچه بسا زنان نيز در آن نقش داشتند « 3 » ، گذشته از آنكه در عصر فرعونيان مصر در نيمهء دوم هزارهء سوم پيش از ميلاد ، در روزگار نخستين دگرگونىهاى اجتماعي ، به نوعي ؛ دموكراسى وعدالت اجتماعي آشنا بودند ، تا آنجا كه پادشاهان يك بار چنين وصف مىكردند كه : أو چيزى بيش از « پسر زنى از تاتسى / كودكى از نخن » نيست ، وگاه هم از أو به « فرزند انسان » نام مىبردند ، همهء اينها بهر آن بود كه مردم را خرسند به آن كنند كه حاكمان از خاندان پادشاهان واميران نيستند ، بلكه از خود مردم ، فرزندان مردم ودوست جامعه هستند . ابتدأ مىبايست اين را به ثبوت مىرساندند ، آنگاه پس از آن كسى را براي پرداختن به مصالح وشؤون دولت بر مىگزيدند وأو در جهت وحدت وهمدلى آنان كار
هامش
( 1 ) . صموئيل أول ، 10 : 11 - 27 .
( 2 ) . سورهء بقره ، آيهء 247 .
( 3 ) .T . Jacolison " Primitive Democracy in Ancient Mesopotamis " JNES II 1943 p . 165.