در چشم خدا بسيار گرامى و نامى است كه دربارهء او فرموده است : « مهر و محبت خويش را بر تو افكندم تا زير نگاه من بارآيى و ببالى » « 1 » و مگر هيچ زبانگويى مىتواند پايگاه كسى را باز نمايد كه نظر كردهء خداست و زير نگاه او بار آمده و باليده است . چرا كه اگر تنها يك آن ، نظر و نگاه خدا - نظرى كه خاك را كيميا مىكند - بر بندهاى بيفتد و او را بگيرد ، بىگمان به پايگاه بلندى مىرسد ، تا چه رسد به كسى كه زير نگاه و نظر او بار آيد و ببالد و پرورده شود ، و موسى زير ناز و نوازش چنين نگاه و نظرى بود كه توانست به آنچه رسيد ، برسد . اين نيز ستايش شگفت ديگر خدا از موسى : « تو را براى خودم ساختم و برگزيدم » . « 2 » يعنى تو را براى خود و دعوت و رسالت خود ويژه ساختم ، چيزى از اين جهان براى تو نيست و تو نيز براى اين جهان نيستى ، تو براى كار بزرگى زير نظر و نگر من بار آمدهاى ، كار بزرگى كه من تو را براى آن پروريده و برگزيدهام ، تو حتى براى خود و خانوادهء خود نيستى ، براى هيچ كس ديگر نيز نيستى ، پس به سراغ و سوى چيزى برو كه تو را براى آن ساخته و پرداخته و برگزيدهام . « 3 »
در تفسير اين آيه ، بخارى حديثى از بو هريره ، از پيامبر ( ص ) آورده است كه : « يك بار آدم و موسى يكديگر را ديدند ، موسى به آدم گفت : تو همانى كه مردم را از بهشت بيرون راندى و به بدبختى و بيچارگى دچار كردى ، آدم نيز به موسى گفت : و تو همانى كه خدا به پيامبرىات فرستاد و تو را براى خود برگزيد و تورات را به تو داد » . « 4 »
نيز موسى كسى است كه خداوند با او سخن گفت و از اين روى به هم سخن خدا ( - كليم اللّه ) آوازه يافت ، چنان كه در اين آيه مىخوانيم : « اينان پيامبرانى هستند كه برخى از آنان را بر برخى ديگر برترى دادهايم ، برخى از آنان نيز كسى است كه خداوند با او سخن گفته است » « 5 » يعنى موسى و محمد ( ص ) . « 6 »
و از نشانههاى آبرومندى و گرامى بودن موسى نزد خدا يكى اين است كه از خدا خواست
هامش
-الدِّينَ وَ لا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ »( سورهء شورى ، آيهء 13 ) نيز بنگريد به ؛ تفسير ابن كثير ، 7 / 182 - 183 ؛ تفسير نسفى ، 4 / 102 ؛ تفسير قرطبى ، 5829 .
( 1 ) .« وَ أَلْقَيْتُ عَلَيْكَ مَحَبَّةً مِنِّي وَ لِتُصْنَعَ عَلى عَيْنِي »( سورهء طه ، آيه 39 ) .
( 2 ) .« وَ اصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِي »( سورهء طه ، آيهء 41 ) .
( 3 ) . فى ظلال القرآن ، 4 / 2335 - 2336 .
( 4 ) . مختصر تفسير ابن كثير ، 2 / 482 .
( 5 ) .« تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنا بَعْضَهُمْ عَلى بَعْضٍ مِنْهُمْ مَنْ كَلَّمَ اللَّهُ »( سورهء بقره ، آيهء 253 ) .
( 6 ) . مختصر تفسير ابن كثير ، 1 / 226 .