فَتِلْكَ بُيُوتُهُمْ
پس آنست خانهاى ايشان در زمين حجر بنگريد آن را
خاوِيَةً
در حالتى كه خالى و خراب است
بِما ظَلَمُوا
بسبب آنكه ستم كردند يعنى شرك آوردند
إِنَّ فِي ذلِكَ
به درستى كه در آنچه با ثمود كرديم
لَآيَةً
هر آئينه عبرت است
لِقَوْمٍ يَعْلَمُونَ
مر گروهى را كه دانند و بدان متعظ شوند
وَ أَنْجَيْنَا الَّذِينَ آمَنُوا
و برهانيديم آن را كه گرويدند بصالح عليه السلام
وَ كانُوا يَتَّقُونَ
و بودند كه پرهيز مىكردند از كفر و معاصى و بدان سبب نجات يافتند
وَ لُوطاً
و ياد كن لوط بن هارون را
إِذْ قالَ
چون گفت
لِقَوْمِهِ
مر قوم خود را
أَ تَأْتُونَ الْفاحِشَةَ
آيا مىآئيد به عمل زشت يعنى لواطت
وَ أَنْتُمْ
و حال آنكه شما
تُبْصِرُونَ
مىدانيد زشتى آن را يا مىبينند از يكديگر مباشرت آن را يعنى بطريق اعلان مىكنيد و آن افحش است
أَ إِنَّكُمْ
آيا شما
لَتَأْتُونَ الرِّجالَ
مىآئيد به مردان
شَهْوَةً
از روى شهوت
مِنْ دُونِ النِّساءِ
بجز زنانى كه به جهت شهوت مخلوقند
بَلْ أَنْتُمْ
بلكه شما
قَوْمٌ تَجْهَلُونَ
گروهى مردميد كه نمىدانيد عاقبت فعل خود را
فَما كانَ
پس نبود
جَوابَ قَوْمِهِ
جواب قوم لوط
إِلَّا أَنْ قالُوا
مگر آنكه گفتند با يكديگر
أَخْرِجُوا آلَ لُوطٍ
بيرون كنيد كسان لوط را با لوط
مِنْ قَرْيَتِكُمْ
از ديه خود كه سدوم است
إِنَّهُمْ
به درستى كه ايشان
أُناسٌ يَتَطَهَّرُونَ
مردمانند كه پاكيزگى مىكنند يعنى خود را پاك مىدانند و ما را پليد مىخوانند
فَأَنْجَيْناهُ
پس نجات داديم لوط را
وَ أَهْلَهُ
و كسان او را يعنى دختران او را
إِلَّا امْرَأَتَهُ
ليكن زن او را
قَدَّرْناها
قضا كرديم بودن آن را
مِنَ الْغابِرِينَ
از باقىماندگان در عذاب
وَ أَمْطَرْنا
و ببارانيديم
عَلَيْهِمْ
بر ايشان بعد از نزول بلا و زير و زبر شدن مؤتفكات
مَطَراً
بارانى از سنگ
فَساءَ
پس بد بارانى است
مَطَرُ الْمُنْذَرِينَ
باران بيمكردهشدگان كه تصديق بيم نكردند
قُلِ الْحَمْدُ لِلَّهِ
بگفتيم لوط عليه السلام را بگو سپاس و ستايش مر خداى راست بر هلاك كفره
وَ سَلامٌ عَلى عِبادِهِ
و سلام بر بندگان او
الَّذِينَ اصْطَفى
آنان كه برگزيده است ايشان را به عصمت نگاه داشته از فواحش و نجات داده از عقوبات و قول اصح آنست كه مأمور به حمد حضرت پيغمبر ماست كه چون حق سبحانه درين سوره قصهاى كه دال است بر كمال قدرت چون قصّه موسى عليه السلام و بر اختصاص رسل بآيات كبرى چون قصّه سليمان عليه السلام و مشتمل است بر هلاك اعدا و مت اوليا چون قصّه صالح و لوط عليهما السلام بوى فرستاد و وقوف بر ان نعمتى بزرگ است پس وى را به حمد الهى امر كرد و سلام بر بندگان برگزيده كه انبيااند يا صحابه كبار آن حضرت يا اهل قرآن يا عامه مؤمنان و گفتهاند اهل اسلام آنانند كه دل ايشان سالم است از لوث علايق و سر ايشان خالى از مكر خلائق امروز سلامى بهواسطه شنوند و فردا سلامى بىواسطه خواهند شنيد سلام قولا من رب الرحيم نظم
هر بنده كه او گشت مشرف به سلامت * البته شود خاص به تشريف سلامت
لطفى كن و بنواز دلم را به سلامى * زيرا كه سلامت همه لطف است و كرامت
آللَّهُ
آيا خدائى به حق
خَيْرٌ
بهتر است
أَمَّا يُشْرِكُونَ
يا آنكه انباز مىگيرند مشركان يعنى شركاء ايشان بهتراند .