فَبِما نَقْضِهِمْ مِيثاقَهُمْ
پس بسبب شكستن ايشان پيمان خود را كرديم به ايشان آنچه كرديم از لعن و مسخ و انواع عقوبتها
وَ كُفْرِهِمْ بِآياتِ اللَّهِ
و ديگر به جهت كفر ايشان به توريت يا به قرآن
وَ قَتْلِهِمُ الْأَنْبِياءَ
و ديگر بسبب كشتن ايشان پيغمبران را
بِغَيْرِ حَقٍّ
به ناحق
وَ قَوْلِهِمْ قُلُوبُنا غُلْفٌ
و ديگر به گفتار ايشان كه دلهاى ما اوعيه علوم است يعنى از دانش پر شده محتاج بعلم كسى نيستيم يا قلوب ما در پوششى است و فهم آنچه محمد ص مىگويد ندارد و نه چنان است كه مىگويند
بَلْ طَبَعَ اللَّهُ عَلَيْها
بلكه مهر نهاده است خدا بر دلهاى ايشان
بِكُفْرِهِمْ
بسبب كفر و جحود ايشان از دانش محجوب گردانيده و مدد توفيق تدبر در آيات و تذكر در مواعظ از ايشان منقطع ساخته
فَلا يُؤْمِنُونَ
پس ايمان نمىآرند
إِلَّا قَلِيلًا
مگر اندكى چون عبد اللّه بن سلام رض و ياران او يا ايمان اندك كه غير معتبر است
وَ بِكُفْرِهِمْ
و ديگر عقوبت ايشان بسبب كفر ايشان است بعيسى ع
وَ قَوْلِهِمْ عَلى مَرْيَمَ
و به گفتن ايشان نسبت مريم ع
بُهْتاناً عَظِيماً
بهتانى عظيم را كه انتساب بزنا نموده
وَ قَوْلِهِمْ
و ديگر به گفتن ايشان كه
إِنَّا قَتَلْنَا الْمَسِيحَ
ما كشتيم مسيح را
عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ
عيسى پسر مريم را
رَسُولَ اللَّهِ
فرستاده خدا اين وصف خداست مر عيسى ع را نه قول يهود
وَ ما قَتَلُوهُ
و نكشتند او را
وَ ما صَلَبُوهُ
و بردار نكردند او را
وَ لكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ
و ليكن مشتبه شده بر ايشان وقتى كه شبه و مانند عيسى ع بر مهتر ايشان افتاد و اين قصّه در سوره آل عمران گذشت
وَ إِنَّ الَّذِينَ اخْتَلَفُوا فِيهِ
و به درستى آنان كه اختلاف كردند در شان عيسى
لَفِي شَكٍّ مِنْهُ
هر آئينه در گمان و تردد بودند از قتل وى چه در وقتى كه مهتر خود را بردار آويختند كه اين عيسى ع هست و در طلب وى مشغول شدند و چون از مهتر خود خبرى نيافتند آغاز اضطراب و تردد كردند كه اگر اين عيسى ع هست پس يار ما كجا هست و بعضى گفتهاند شبهه عيسى ع همين بر روى يهودا بيش نبود و روزى ديگر بهپاى دار آمدند و مقتول را درآوردند گفتند الوجه وجه عيسى ع و البدن بدن صاحبنا
ما لَهُمْ بِهِ
نيست مر جهودان را بعيسى ع و قتل او
مِنْ عِلْمٍ
از دانشى
إِلَّا اتِّباعَ الظَّنِّ
مگر آنكه پيروى گمان مىكنند
وَ ما قَتَلُوهُ يَقِيناً
و نهكشتهاند عيسى را بيقين .