وَ لِمَنْ خافَ
و براى كسى كه بترسد
مَقامَ رَبِّهِ
از ايستادن پيش خداى
جَنَّتانِ
دو بهشت است يعنى كسى كه از موقف حساب بترسد و ترك معصيت نمايد او را دو بهشت دهند جنت عدن و جنّت نعيم و گويند يكى خائف انس را بود و ديگر خائف جن را بود در موضح آورده كه دو باغ دهند ايشان را درباره بهشت كه هر يكى از ايشان صد سال راه طول و عرض داشته باشد و در ميان هر باغ سراهاى خوش و ميوههاى دلكش و حوران مهوش بود محمد حكيم قدس سره فرموده كه بهشتى براى خوف الهى است و ديگر براى ترك مناهى يا يكى براى خاصه خائف است و ديگر براى خدام و متعلقان او
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما
پس بكدام ازين نعمتهاى آفريدگار شما كه بهشتها مىدهد براى اداى طاعت و ترك معصيت
تُكَذِّبانِ
تكذيب مىكنيد
ذَواتا أَفْنانٍ
دو بوستانند خداوندان شاخها يعنى در ان درختان بسيار باشد هر يكى مشتمل بر اثمار گوناگون
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما
پس بكدام از نعمتهاى پروردگار خود كه بهشتهاى مشتمل بر اشجار و اثمار به بنده عطا مىفرمايد
تُكَذِّبانِ
انكار مىكنيد
فِيهِما
درين دو باغ
عَيْنانِ
دو چشمه
تَجْرِيانِ
مىروند هرجا كه بهشتى خواهد در اعالى منازل با اسافل آن يكى تسنيم و يكى سلسبيل در معالم آورده كه يكى از آب صافى و يكى از شراب لذيذ
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما
پس بكدام از نعمتهاى آفريدگار خويش كه چنين چشمها براى راحت و لذّت شما روان كرده
تُكَذِّبانِ
جحود مىورزيد
فِيهِما
درين دو جنت
مِنْ كُلِّ فاكِهَةٍ
از هر ميوه
زَوْجانِ
دو صنف يكى معروف كه ديده باشند در دنيا و ديگرى غريب كه كسى نديده و نهشنيده باشد
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما
پس بكدام از نعمتهاى پروردگار پرورنده شما كه اصناف ثمرات و فواكه بر بنده عطا مىفرمايد
تُكَذِّبانِ
منكر مىشويد
مُتَّكِئِينَ
ترسندگان درين بهشتها تكيهكنندگان باشند
عَلى فُرُشٍ بَطائِنُها
بر فراشها كه استر آن
مِنْ إِسْتَبْرَقٍ
از ديباى محكم باشد از بزرگى پرسيدند كه بطائن كه آن از ديبا است پس ظهائر آن از چه باشد جواب داد كه ظهائر آن از نور بسته ديگرى گفته كه ظهائر آن داخل است درين آيت كه فلا تعلم نفس ما اخفى لهم
وَ جَنَى الْجَنَّتَيْنِ
و ميوه درختان اين دو بهشت
دانٍ
نزديك است كه دست قائم و قائد و مضطجع بدان مىرسد و گفتهاند كسى كه تكيه كرده و آرزوى ميوه كند شاخ درخت سر فرود آرد و آن ميوه كه خواهد بدهن وى درآيد
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما
پس بكدام از نعمتهاى آفريدگار شما كه شما را بر تختها و فرشهاى پادشاهانه بنشاند و ميوههاى لذيذ و لطيف دهد
تُكَذِّبانِ
انكار مىكنيد -