و به همين ترتيب امسك « 1 » و بالاخره سمى پالاتينسك « 2 » در مرز چين رسيد .
اولين لشگركشى به خيوه 1840 - 1839
اولين حركت به طرف جنوب روسها بر ضد ايالت خيوه بود .
اين لشكركشى تا يك اندازه جوابى به تصرف افغانستان از طرف انگليسها بوده است ، ولى روسها به اين عمل با دلائل ديگرى صورت حقبجانبى ميدادند . سالها بود كه اوزبكها مدام به پيش قراولان روسى حمله نموده اموال اتباع روسى را بغارت برده و عدهء زيادى از مسكوىها را به اسارت ميبردند .
كنتپروسكى « 3 » فرماندار ارنبورك بر يك نيروئى شامل سههزار پيادهنظام و دو هزار قزاق و بيست و دو عرابه توپ فرماندهى ميكرد . در نوامبر سال 1839 او به پيشروى طولانى نهصد ميلى خود دست زد . براى آذوقه و خواروبار و لوازم و احتياجات اين نيرو همه گونه انتظامات و ترتيبات داده شده بود ، بنابراين ستون نقليهء آنها خيلى مفصل و زياد بود . سرماى شديد اتفاقى باعث شد كه صدها نفر از شتران تلف شدند و اسبها هم قادر نبودند كه در برف براى خود خوراك پيدا كنند . بنابراين كنت پروسكى در مقابل اين اوضاع مخالف و ناگوار مجبور شد حتى قبل از رسيدن به فلات اوست - اورت « 4 » فرمان عقبنشينى دهد ، دشت مزبور بين بحر خزر و درياهاى اورال قرار داشت . اين نيرو در ماه ژوئن 1840 در حالى كه تلفات سخت و شديدى متحمل شده بود به اورنبورك مراجعت كرد .
اين لشكركشى با وجود آنكه بشكست و عدم موفقيت كامل مواجه شده بود باز بريتانياى كبير را شديدا دچار وحشت ساخت . ماژورد . ارسىتود « 5 » با يك پيشقدمى كه حيرتآور است در حالى كه بسوى مأموريت خود در هرات رهسپار بود كاپتان جيمزآبوت « 6 » و بعدا كاپتان شكسپير را از راه بيابانى به طول هفتصد ميل به نزد خان روانه ساخت تا به او خطر استهزاء و ريشخند روسيه را گوشزد نمايند .
هامش
( 1 ) -Omsk( 2 ) -Semipalatinsk( 3 ) -Count Perovski( 4 ) -Ust - Urt( 5 ) -Mojor D'arcy Todd( 6 ) -Captain James Abbott