ببرى تا آنگاه كه به پيشگاه خداوندى رسى .
« كِتابَه بِيَمِينِه » 7 عبده : كلمه ى يمين در قرآن براى فرخندگى ، خوبى ، نيرومندى آورده شده است . در كشّاف است : آن را كه شيطان از سوى راست آيد از راه دين او است و آن را كه از سوى چپ آيد از راه شهوت و خواسته ها است و اگر از جلو نمودار شد براى دروغ دانستن رستاخيز و سزا و پاداش گناه است و بسوى هر كس از پشت سر آيد براى ترساندن خود او و اولادش از فقر است تا به كسى رحم نكند و زكات به فقرا ندهد .
« وَراءَ ظَهْرِه » 10 فخر : اگر گويند : چرا در سوره ى الحاقّه « وَراءَ ظَهْرِه » نيامده است و در اين سوره آمده است ؟ دو جواب دارد : 1 - چون دست راست كافر بگردنش زنجير شده است و دست چپ او پيچيده به پشت سر او است از اينروى گفته شده است نامه ى عمل او از پشت سر به او مىدهند 2 - گروهى را بدست چپ نامه ى عمل دهند و گروهى را از پس پشت .
« فَلا أُقْسِمُ » 16 فخر : 1 - بعضى گفتهاند كلمه ى لا براى رد عقيدهء كافران است كه گمان مىكردند رستاخيز و برگشت ندارند و جمله ى بعد آغاز جمله و سوگند است .
« لَتَرْكَبُنَّ طَبَقاً عَنْ طَبَقٍ » 19 طبرى : عمر خطَّاب و ابن مسعود و ابن - عبّاس و عموم قاريهاى مكّه و كوفه « تركبنّ » را با فتح تاء و باء خواندهاند تا كلمه مفرد و روى سخن با يك نفر باشد و چند جور معنى شده است : 1 - يعنى اى محمّد تو سختى بدنبال سختى برگزار خواهى كرد 2 - ابن مسعود گفته است : يعنى آسمانى از پس آسمان ديگر مىپيمائى و عوالم خداوندى را مشاهده مىكنى 3 - يعنى مراتب دنيا و پس از آن آخرت را برگزار مىكنى 4 - تغيير - هاى آسمان را در قيامت برگزار ميكنى . و عموم قاريهاى مدينه و عدّه اى از مردم كوفه با فتح تاء و ضمّ باء خواندهاند كلمه جمع باشد و روى سخن با همه ى مردم و نيز با ياى اوّل و ضمّ باء خوانده شده است تا فعل جمع غايب باشد يعنى كه
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 524
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٥٢٤