است . بعضى گفتهاند : يعنى بمانند كسى را كه امتحان كنند خدا با آنها رفتار كرد .
حسينى نوشته : بيت :
در بوته ى امتحان گرم بگذارى
منّت دارم كه بى غشم مىسازى
« يُنادُونَكَ مِنْ وَراءِ الْحُجُراتِ » 4 مجمع : كلمه ى « حجرات » با ضمّ و فتح جيم خواندهاند . و ابو حمزه ى ثمالى گفته است : گروهى از قبيله ى بنى العنبر كه اولادشان اسير مسلمانان شده بودند بمدينه آمدند كه جانخريد بدهند و آنها را ببرند و شتاب داشتند و فرياد مىكردند : اى محمّد زود بيرون بيا اين آيه براى بىادبى آنها نازل شد و جمله ى بعد « أَكْثَرُهُمْ لا يَعْقِلُونَ » براى همين مطلب است كه آنها خرد ندارند و ادب و ارزش مقام پيغمبر ندانند و آيت بعد « لَوْ أَنَّهُمْ صَبَرُوا - الخ » براى اين است كه چون آنها حضور پيغمبر آمدند آن حضرت نصف اسيران را آزاد كرد و نصف را با گرفتن فدا و جانخريد آزاد كرد و به اين آيه اعلام كرد كه اگر بيخردى نمىكردند و از پشت ديوار آواز نمىكردند و ميماندند تا تو از خانه بيرون آئى براى آنها بهتر بود كه همه را بىفدا آزاد مىكردى .
طبرى : قتاده و غير او گفتهاند : عربى از پشت خانه آواز داد « يا محمّد انّ مدحي زين و انّ شتمي شين » يعنى ستايش من آرايش است و نكوهش من ننگ ، پيغمبر فرمود : واى بر تو كه خداوند چنين است و او هر كه را ستود آراسته است و هر كه را نه ، هميشه ننگين است .
كشف : ابو عبيده قاسم بن سلام گفت : هرگز براى استفاده ى علمى به خانه ى عالم در نزدم بلكه نشستم تا او بيرون آيد براى اين آيه كه خدا فرموده « وَلَوْ أَنَّهُمْ صَبَرُوا » كه ماندن من تا بيرون آمدن عالم بسود من است .
حسينى نوشته بيت :
سرمايه ى ادب به كف آور كه اين متاع
آن را كه هست سود ابد آيدش بدست
« إِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا - » الخ « 6 ابو الفتوح : اين آيه نشان ميدهد