و ياران هميشگى آتش باشند
18 به آن روز كه خداوند همگىشان ز گور بر آرد و براى او سوگند ياد كنند همچنان كه امروز براى شما سوگند مىخورند و گمان مىبرند كارى از پيش مىبرند و مشكلى مىگشايند ولى بدانيد كه همگى دروغ گويند و بس .
19 چون ديو فراگيرشان شد و ياد حقّ از دلشان برد كه خود از گروه شيطانند و البتّه شيطانيان زيانديده اند
20 چه كسانى كه با خدا و پيغمبرش دشمنى كنند خوارترين مردمند
21 چون او نوشته است و بسرنوشت كرده كه خود با پيغمبرانم چيره خواهيم بود [ و همگى بفرمان ما ] و البتّه خداوند برتر است و توانا
22 اى محمّد مردمى كه مؤمن به خدا و رستاخيز باشند با دشمنان خدا و پيغمبرش دوست نشوند گرچه آنها پدر و برادر و فرزند و خويششان باشند چنين كسانند كه خداوند بر دلشان ايمان نوشته و ز روح خود پشتيبانى براىشان كرده و در بهشتانى بجاودانى جاىشان خواهد داد كه رودها به زير آنها روان بود و او از آنها راضى باشد و آنها از او ، چنين كسان گروه خداونديند و آگاه شويد كه رستگاران هم ايشانند و بس .
سخن مفسّرين : مجمع : اين سوره بمدينه نازل شده است و به حساب قارى هاى مكّه و قارىهائى كه دوره ى آخر در مدينه بودند بيست و يك آيه دانستهاند چون « أُولئِكَ فِي الأَذَلِّينَ » را كه ديگران آخر آيت بيست و يكم دانستهاند آنها آخر آيه ندانسته و جزء آيت بعد شمردهاند و ديگر قاريها بيست و دو آيه دانستهاند و گفتهاند : آيت بيست و يكم در « فِي الأَذَلِّينَ » تمام شده است و آيت بعد بيست و دوّم است .
تبيان : اين سوره مدنىّ است و كس در آن خلاف نكرده است .
كشف : بگفته ى بيشتر مفسّران اين سوره مدنىّ است . كلبى گفته است : يك آيت « ما يَكُونُ مِنْ نَجْوى - الخ » بمكّه فرود آمده است . عطا گفته است : ده آيه از اوّل سوره بمدينه آمده است و باقى بمكّه .
« قَدْ سَمِعَ اللَّه » 1 مقتنيات الدّرر : كلمه ى « سَمِعَ » بطور مجاز مرسل بجاى
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 201
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٢٠١