عاقبت پس از سرگذشتى او را خود عين الدّوله پيش شاه ميبرد و شاه دستى به شانهء او مىزند و جبّه اى ترمه با سردوشى طغراى الماس نشان با دست عين - الدّوله بعنوان خلعت و جايزهء سلطنتى بدوش او مىاندازد . اين چند سطر نوشته ى خود او است : « من پس از اظهار تشكّر يك نسخه از طومار حسابهاى مخزن را برابر شاه نهاده ضمنا استعفاى خود را نيز نه تنها از وزارت مخزن بلكه از خدمت نظام تقديم داشتم زيرا يك تجربه ى تلخ مرا بس بود ميل نداشتم نظير آن هرگز تجديد شود . از آن پس هرگز گرد خدمت دولت نگشتم » . اين داستان خوب نشان ميدهد كه چون صاحب مقام عوض شد وابستگان او هر چند اعتبارى و وسائلى داشته باشند بچه سرنوشت گرفتار ميشوند و چگونه وابستگى و دوستى آنها خانه ى عنكبوت است .
5 - آيت 42 « إِنَّ اللَّه يَعْلَمُ ما يَدْعُونَ » شايد مقصود از جمله ى « يدعون » نه فقط دعاى بمعنى بتپرستى باشد بلكه خواندن بطور كلَّى است كه اظهار بندگى و پرستش آفريننده باشد يا چاپلوسى از خداوندان جاه و مال و كلمات « من شيء » قرينه است كه هر جور خواندن و دعا كردن را خدا مىبيند كه پرستش بت يا تملَّق ارباب باشد و از اينرو است كه بر هرگونه پرستش و تملَّق تهديد شده است كه خدا ميداند و عزيز و حكيم است كه با تسلَّط بر همه چيز بموجب مصلحت انجام كار ميدهد خواه شما همه چيز خود را تقديم آنكه ميخوانيد بكنيد يا نكنيد اختيار كار در قدرت خداوند است و بس .
6 - آيت 45 جمله هاى « إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ » تا آخر شايد اشاره باشد به اين كه چون كمال آدمى در انجام نماز با همه ى شرايط است پس اين گونه بندگى البتّه جلوگير از زشتى و بدى خواهد بود . و چون « ذكر اللَّه » بمعنى ياد خدا است و نماز برترين تذكّر آدمى است از آفريننده ى خود پس از معرّفى نماز بجلوگيرى از فحشاء و منكر با حرف لام كه به معنى تأكيد است گفته شده است كه البتّه نماز برترين تذكّرات آدمى است از آفريننده .
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 71
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٧١