است « إِنَّ اللَّه اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ » پس گويا ميگويد كى مىخواهد كه در برابر مال و جان خود بهشت بگيرد و شهيدان اين پرسش را شنيدند و جان دادند ، پس براى آنها شناسانده شده است .
« أفَلَمْ يَسِيرُوا فِي الأَرْضِ - الخ » 10 طبرى : يعنى مگر به طرف شام سفر نكردهاند كه ببينند بر سر مردم حجر ثمود چه آمده است و مگر بسوى يمن نرفتهاند تا بينند خدا با مردم سبأ چه كرد ؟ .
طنطاوى : امروز هم اين سخن با مسلمين هست كه مگر سفر نكردهاند و تاريخ نخواندهاند كه دولتهاى مقتدر اسلام مثل اندلس چگونه دلباخته ى هوسرانيهاى بيگانگان فرنگيها شدند و نابود گشتند .
« كَما تَأْكُلُ الأَنْعامُ » 12 فخر : اين آيه كافر را معرّفى كرده است ، كه مىخورد و بهره مىبرد با اينكه مؤمن هم از زندگى بهره مند است جهت تخصيص اين است كه بهره ى كافر همين است و ديگر بهره اى ندارد از اين روى بالاترين بهره اش ياد شده است و مؤمن بهره اى بهتر از آن دارد كه جنّات و انهار است و براى او گفته شده است و جهت همانندى كافر به چهار پا چند احتمال دارد :
1 - چهار پا انديشه ى ديگرى جز خوردن ندارد كافر همچنين است ولى مؤمن غير از خوردن و زندگى كردن در انديشه ى سر انجام خود است . 2 - چهار پا به آفريننده ى آنچه مىخورد فكر نمىكند و كافر چنين است ولى مؤمن از آن استدلال به آفريننده ى آن مىكند . 3 - چهار پا مىخورد و چاق مىشود و غافل است از پايان بد خوردن و چاق شدن كه سرش مىبرند كافر هم پىخواسته خود ميرود و غافل است كه براى او گفته شده است « النَّارُ مَثْوىً لَهُمْ » مَثَلُ الْجَنَّةِ الَّتِي وُعِدَ الْمُتَّقُونَ - الخ « 15 مجمع : از علىّ عليه السّلام و ابن عبّاس نقل است كه » امثال « به صورت جمع خواندهاند و ابن كثير » اسن « بدون مدّ خوانده است چون اسم فاعل آن را بر فعل دانسته است . ديگرى گفته است :
« اسن » بىالف يعنى با حالت تغيير . و با الف يعنى دگرگون شونده در آينده
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 546
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٥٤٦