« يَوْمَ نَبْطِشُ » - الخ « 16 مجمع : بگفته ى آنها كه دخان را تيرگى چشم از گرسنگى دانستهاند گفتهاند : مقصود از اين جمله روز بدر است كه چون از گرسنگى آسوده شدند و بسرسختى خود برگشتند از آنها بروز بدر انتقام گرفته شد . و بگفته ى آنها كه دخان را از مقدّمات قيامت دانستهاند گفتهاند : مقصود از اين جمله سختى قيامت است .
« أَدُّوا إِلَيَّ عِبادَ اللَّه » 18 كشف : چون پيروان فرعون قبطى و ساكنين اصلى مصر بودند و بنى اسرائيل كه از اولاد يعقوب در زمان يوسف به آن جا رفتند و غريبه بودند و فرعون آنها را چون غلام زير فرمان داشت از اين روى گفته شده است كه آنها بندگان خدا هستند به من تسليم كن و از آزارهاشان كن و بعضى گفتهاند : يعنى حقّ خداوندى را به من دهيد كه ايمان و ديگر وظائف آدمى باشد .
« وَاتْرُكِ الْبَحْرَ رَهْواً » 24 كشف : يعنى دريا را آرام رها كن چون پس از عصا زدن به دريا و شكافتن آب و گذر كردن بنى اسرائيل موسى خواست دوباره عصا بزند كه دريا به صورت اصلى باز گردد و فرعونيان نتوانند بدنبال آنها بيايند از اين روى بموسى امر شد كه بگذار دريا به همين صورت آرام بماند تا آنها بيايند ميان دريا و غرق شوند . بعضى گفتهاند : « رهوا » صفت موسى است يعنى دريا را رها كن كه آرام و آسوده به روى و از دشمن نترسى .
« كانُوا فِيها فاكِهِينَ » 27 طبرى : يعنى در نعمت و خوشى بودند . و بعضى « فكهين » بدون الف خواندهاند بمعنى خودپسندى و عجب .
ابو الفتوح : يعنى با ناز و نشاط بودند .
« كَذلِكَ وَأَوْرَثْناها » 28 طبرى : يعنى طورى كه براى شما توصيف كرديم بر سر آن مردم اين حوادث را وارد كرديم و اين گرفتارى به همين جور برايشان بود .
مجمع : كلبى گفته است : يعنى اين چنين رفتار مىشود با گناهكاران .
كشف : يعنى قضيّه به همين جور بوده است و تو در آن دو دل مباش .
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 500
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٥٠٠