كه چرا در صف ما بنشستى ؟
تو ز يك راهى و ما از يك راه
گفت : من با تو عبث ننشستم
بنشاندند مرا خواه نخواه
رهرو راه قضا و قدرم
را هم اين بود نبودم گمراه
گه سيه رنگ كند گاه سفيد
رنگرز او است مرا چيست گناه ؟
از سپيد و سيه و زشت و نكو
هر چه هستيم تباهيم تباه
« جَنَّاتُ عَدْنٍ يَدْخُلُونَها » 33 « نَجْزِي كُلَّ » 36 « عَلى بَيِّنَةٍ مِنْه » 40 مجمع البيان « يدخلون » به صيغه ى مجهول نيز خوانده شده است و « يجزى » به صيغه غايب مجهول خواندهاند و « بيّنات » به صورت جمع قرائت شده است .
« وَأَقْسَمُوا بِاللَّه جَهْدَ أَيْمانِهِمْ » 42 نيشابورى : مفسّرين گفتهاند : چون اعراب مكّه پيش از پيدايش پيغمبر شنيده بودند كه يهود و مسيحى پيغمبران را دروغزن ميگفتهاند ، ادّعا ميكردند كه اگر براى ما پيغمبرى برسد سخن او را مىپذيريم و مثل يهودى و مسيحى بدرفتار نخواهيم بود . اين آيه براى نقل و سرزنش آنها است . ولى اين درست نيست چون اعراب مكّه بتپرست و منكر معاد و پيغمبر بودند . پس بهتر است كه وصف اعراب باشد بعد از آمدن پيغمبر كه ميگفتهاند : اين محمّد دروغ ميگويد و اگر براستى كسى پيغمبر باشد ما به زودى سخنش را ميپذيريم ، ولى با اينكه از معجزات پيغمبر دانستند كه او پيغمبر است از كبر و گردنفرازى منكر او شدند .
سخن ما : 1 - آيات 28 و 29 و 32 اوّل گفته شده است « أَنْزَلَ مِنَ - السَّماءِ ماءً » - الخ و آغاز پيدايش موجودات نشانداده شده است كه ريزش باران باشد و پيدايش گياه و ميوه ، بعد گفته شده است « وَمِنَ الْجِبالِ جُدَدٌ بِيضٌ » - الخ كه تحوّل سنگ و خاك كوه و رنگارنگ شدن آنها نشان داده شده است پس از آن « مِنَ النَّاسِ وَالدَّوَابِّ » - الخ گفته شده است كه پيدايش حيوان و انسان يادآورى شده است و انسان از نظر خلق و خوى آدمگرى بسه دسته تقسيم شده است به اين جمله « فَمِنْهُمْ ظالِمٌ » - الخ كه جملگى اين آيات نشان