« يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلَابِيبِهِنَّ » 59 طبرى : يعنى اى پيغمبر به اين زنها كه نام برديم بگو : چون براى كارى از خانه بيرون روند صورت و موى خود نمودار نگذارند و در لباس همانند كنيزان نباشند تا مردان بددل بدانند كه كنيز نيستند و آزاد زنند و متعرّضشان نشوند و به زبان آنها را نيازارند .
و در طرز پوشيدن سر و موى و مقصود از اين جمله اختلاف است : اوّل :
ابن عون گفته است : يعنى جلباب و بالاپوش خود را بر سر و صورت بكشد كه يك چشم او باز باشد . 2 - قتاده گفته است : يعنى سر و پيشانى را تا روى ابرو ببندند . 3 - مجاهد گفته است : يعنى جلباب و چادر بپوشند تا شناخته شوند كه كنيز نيستند و مردان بدكار آنها را نيازارند .
ابو الفتوح نوشته است : تا چادر بخويشتن در پيچند و سر تا پاى بدان بپوشند تا از پرستاران پيدا شوند . و اين آنگه بود كه زنان آزاد و برده به يك زيّ و شكل بودندى خداى تعالى اين آيه بفرستاد تا زنان آزاد چيزى بتن كنند كه به آن مميّز باشند از بردگان .
كشف نوشته : آزاد زنان را نهى كردند كه بشب كنيزكان روى گشاده از خانه بيرون آيند . ايشان را فرمودند تا گليمهاى سياه در سركشيدند و بچادرها رويهاى خود بپوشيدند . و جلابيب جمع جلباب است و آن ملاءة و لباسى است كه زن روى پيراهن و چهارقد بر خود ميكرد .
تنوير المقباس : يعنى مقنعه و رداى خود را بر گلو و گريبان بياويزند .
« ذلِكَ أَدْنى أَنْ يُعْرَفْنَ » 59 ابو الفتوح نوشته : آن نزديكتر باشد كه ايشان را باز شناسند پس نرنجانند ايشان را به گمان بردگى و پرستارى ، چون زنان آزاد در آن عهد اختيار زنا نكردندى از رشك .
كشف : انس مالك گفت : كنيزى از جلو عمر ردّ شد و با مقنعه خود را پوشيده بود . عمر تازيانه ى خود بر سر او بلند كرد و گفت : اى پست نهاد چرا خود را به آزاد زنان همانند كرده اى ؟ مقنعه ى خود از سر بينداز .
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 196
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص١٩٦