مجمع : ابو مسلم و جبّائى گفتهاند : يعنى مردان پليد و زنان پليد براى يكدگر هستند و زنان و مردان پاك براى يكدگرند چنان كه در آيت ديگر است « الزَّانِيَةُ لا يَنْكِحُها إِلَّا زانٍ أَوْ مُشْرِكٌ » و همين معنى از امام باقر و صادق عليهما السّلام روايت شده است ، و ابن زيد گفته است : يعنى كارهاى بد از مردان پليد است و كارهاى نيكو از مردان نيك است .
مثنوى در آغاز دفتر دوّم چنين گفته است :
طيّبات از بهر كه ، للطَّيّبين
خوب را خوبى كند جذب از يقين
در هر آنچيزى كه تو ناظر شوى
مىكند با جنس سير اى معنوى
در جهان هر چيز چيزى جذب كرد
گرم گرمى را كشيد و سرد و سرد
قسم باطل باطلان را مىكشد
باقيان را مىكشد اهل رشد
ناريان مر ناريان را جاذبند
نوريان مر نوريان را طالبند
صاف را هم صافيان طالب شوند
درد را هم تيرگان جاذب بوند
زنگ را هم زنگيان باشند يار
روم را با روميان افتاد كار
« لا تَدْخُلُوا بُيُوتاً غَيْرَ بُيُوتِكُمْ حَتَّى تَسْتَأْنِسُوا وَتُسَلِّمُوا » 27 طبرى : ابن عبّاس « حتّى تستأذنوا و تسلَّموا » ميخوانده است و ميگفته است : كلمه ى « تستأنسوا » خطاى نويسندگان بوده است و ابيّ بن كعب نيز اين طور ميخوانده است و در مصحف عبد اللَّه مسعود چنين بوده است « حتّى تسلَّموا على اهلها و تستأذنوا » .
و عديّ بن ثابت گفت : زنى از انصار بپيغمبر عرض كرد : گاهى در وضعى هستيم كه نميخواهم كسى مرا ببيند و مردانى از خويشانم به همان وضع وارد ميشوند ، بعد از اين سخن آن زن اين آيه نازل شد « لا تَدْخُلُوا بُيُوتاً - تا آخر » و عطاء بن يسار نقل كرده است مردى بپيغمبر عرض كرد : بايد وقتى به خانه وارد ميشوم بر مادرم كه جز من كسى ندارد باز هم اذن بگيرم ؟ فرمود : ميخواهى وارد شوى و مادرت را برهنه ببينى ؟ عرض كرد : نه فرمود : پس اذن بگير . و ابن زيد گفته است : معنى « حَتَّى تَسْتَأْنِسُوا » اين است كه سرفه كنيد و راه گلو صاف كنيد تا بفهمند كسى مى -