آفريننده ى با كمال قدرت است كه تمام اين موجودات را در شش روز آفريده است .
تنوير المقباس : يعنى در شش روز از روزهاى اوّل دنيا كه هر روزى هزار سال بوده است .
روح البيان : مقصود از شش روز مراتب ششگانه ى مخلوقات است ، كه آفرينش هر يك آنها يك روز ناميده شده است . نوع اوّل - ارواح مجرّده كه مبادى آفرينش و عقول باشد . دوّم - عالم ملكوت كه ملائكه و شياطين و جنّ هستند .
سوّم - عالم نفوس كه خاصيّت جنبش و حركت و تحوّل دارد مثل نفوس كره هاى آسمانى و روح و خاصيّت جنبش و فهم و تغيير در انسان و حيوان و گياه . چهارم - آنها كه موجودى معيّن ولى لطيف و غير مادى هستند مثل عرش و كرسى و آسمان و بهشت و جهنّم . پنجم اجسام مفرده و آن عناصر چهارگانه ى مواد عالم است كه آب و آتش و هوا و خاك باشد . ششم - اجسام مركب و موجودات اين عالم كه از عناصر تركيب شده است . مثنوى گفته است :
مكر شيطان است تعجيل و شتاب
خوى رحمان است صبر و احتساب
با تأنى گشت موجود از خدا
تا به شش روز اين زمين و چرخها
ور نه قادر بود كز كن فيكون
صد زمين و چرخ آوردى برون
اين تأنى از پى تعليم تو است
صبر كن در كار دير آى و درست
تفسير عبده : تحديد به شش روز مقصود ايّام خداوندى است كه بيكى از كار هاى خدائى محدود و معيّن مىشود ، و روز و شب ما هم قسمتى از آن است ، زيرا روز آن زمانى است كه بواسطه ى نور مجزى از تاريكى از ديگر زمان مشابه خود جدا مىشود ، پس اينهم جزئى از كارهاى خداوندى است كه ظرف است براى كارى از اعمال و افعال انسانى ، و امّا ايّام خداوندى كه در قرآن ياد شده است مثل :
خطاب بموسى « وَذَكِّرْهُمْ بِأَيَّامِ اللَّه » يعنى روزگار نعمت خدا را ببنى اسرائيل يادآورى كن . و مثل « إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ » يعنى در پيشگاه