ديگر قاريها « جاعل » با الف به صورت فاعل خواندهاند و رفع و صداى جلو لام ، و كلمه ى « ليل » را مجرور و با صداى زير لام .
« جَعَلَ لَكُمُ النُّجُومَ » 98 مجمع : در تفسير علىّ بن ابراهيم بن هاشم نوشته است : مقصود از نجوم آل محمّد و امامهاى ما هستند .
« أَنْشَأَكُمْ مِنْ نَفْسٍ واحِدَةٍ » 99 مفسّرين نوشتهاند : اين جمله براى تحريك عواطف بشر است كه چون متوجّه شوند همه از يك اصل و ريشه هستند ، حسّ محبّت و الفت آنها تحريك مىشود و همه با هم دوست ميشوند و از نفاق و عداوت احتراز مى - كنند ، ما هم در گفتگوهاى مردم ميشنويم وقتى ميخواهند حسّ بشر دوستى كسى را تحريك كنند ، ميگويند : مگر اين بشر نيست - يا - آخر اين هم مثل تو بشر است .
« فَمُسْتَقَرٌّ وَمُسْتَوْدَعٌ » 99 مجمع كلمه ى « مستقر » را با فتح و صداى بالاى قاف خواندهاند ولى چند نفر از قاريها با كسر و صداى زير خواندهاند ، و در معنى آن اختلاف است ميان مفسّرين : عبد اللَّه مسعود گفته است : يعنى آدمى در زهدان مادر آرام دارد تا هنگام زادن ، و در قبر امانت است تا قيامت : از سعيد بن جبير و عكرمه و ابن عبّاس نقل كردهاند : يعنى در شكم مادر قرار دارد و در پشت پدر امانت است ، مجاهد گفته است : بر زمين مستقرّ است و نزد خدا در آخرت سپرده ، و امانت است ، ابو العاليه گفته است : در زندگى مستقرّ است ، و از دم مرگ تا رستاخيز امانت است ، حسن بصرى گفته است : در قبر برقرار است و در دنيا وديعه است .
فخر : اصمّ گفته است : مستقرّ آنكه آفريده شده است ، و مستودع آنكه هنوز آفريده نشده است و در آينده خلق مىشود .
« قِنْوانٌ دانِيَةٌ » 100 مجمع : يعنى نزديك است و در دسترس شما است ، و بعضى گفتهاند : يعنى بواسطه ى ميوه و سنگينى زمين نزديك است .
« جَنَّاتٍ مِنْ أَعْنابٍ » 100 مجمع : بعضى قاريها « جنات » با رفع و صداى جلو تاء خواندهاند ، كه قرائت علىّ عليه السّلام نيز همين است و هم عبد اللَّه مسعود و بقيّه منصوب خواندهاند . و نتيجه ى معنى تفاوت ندارد .
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 512
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٥١٢