جمله ها آن باشد كه چون عربهاى قريش كافر و سر سخت و لجوج هستند مجازات شان آن است كه گوششان كر و دل آنها به پرده پوشيده شود . 3 - چون آنها تسليم بشنيدن و پذيرفتن قرآن نيستند اين كفر و لجاج آنها تشبيه شده است به بيمارى كرى و پرده پوشى بر دل ، و چون در نتيجه بدى رفتارشان محكوم به اين حالات شدهاند از اين جهت در آيه گفته شده است : « جعلنا فى قلوبهم » يعنى ما در دل آنها قرار داديم و مقصود آن است كه ما آنها را محكوم به اين حالات كرديم در دنباله ى بدى گفتار و رفتار خودشان .
روح البيان : اين آيه اشاره است به اين كه هر كس بكلمات قرآن ، يا حديث يا گفتار ارباب طريقت ، گوش بدهد براى اعتراض و خرده گيرى ، مجازات او آن است كه دل و گوشش بسته شود تا نور حقيقت به او نرسد و از فهم و شيرينى درك آن محروم ماند . بگفته جامى :
عجب نبود كه از قرآن نصيبت نيست جز حرفى
كه از خورشيد جز گرمى نبيند چشم نابينا
« وَإِنْ يَرَوْا كُلَّ آيَةٍ » 25 مجمع : ابن عبّاس گفته است : يعنى هر پند و عبرت كه ببينند ، زجّاج گفته است : يعنى اگر هر معجزه و نشانه ى بر پيغمبرى تو ببينند .
« إِذا جاؤُكَ يُجادِلُونَكَ » 25 طبرى : ابن عبّاس گفته است مقصود كافران هستند كه جدل و اظهار دشمنى مىكردند با مسلمين و مىگفتند : آنچه را شما خود مىكشيد حلال مىدانيد و آنچه را خدا مىكشد ميته و حرام مىدانيد اينكه خود را تابع و پيرو حكم خدا مىپنداريد .
« أَساطِيرُ الأَوَّلِينَ » 25 مجمع : ضحّاك گفته است : يعنى افسانه هاى گذشتگان كه خود مىنوشتند ، و ديگرى گفته است : يعنى حرفهاى بيهوده مثل قصه ى رستم و اسفنديار كه نه سود دارد و نه زيان .
« وَهُمْ يَنْهَوْنَ عَنْه وَيَنْأَوْنَ عَنْه » 25 طبرى : از ابن عبّاس نقل شده است