و هم امام نوشته است : اختصاص اين دو رذيله در اين جمله براى آن است كه متكبر رعايت نمىكند حقوق مردم را و آنكه بخواسته ها و سرمايه ى خود مىبالد اگر احسانى بكند براى خودنمائى و ريا خواهد بود .
« الَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَيَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبُخْلِ » 37 طبرى : قاريان كوفه ( بخل ) با صداى بالا و رفع با و خا قرائت كردهاند ، و مردم مدينه و بصره با ضمّ و صداى جلو در هر دو خواندهاند ، و سدّى گفت : مقصود در اين جمله ها علماى يهود هستند كه آنچه در وصف و فضيلت پيغمبر ( ص ) مىدانستند پنهان مىكردند و به يكديگر سفارش مىكردند كه اينها را پوشيده بدارند و از اظهار آن مضايقه و بخل كنند .
مجمع : جبّائى و ابو مسلم گفتند : يعنى خوددارى مىكنند از آنچه خدا لازم كرده است كه بعنوان زكات و مانند آن بپردازند و ديگران را هم مانع از پرداخت آن مىشوند .
« وَيَكْتُمُونَ ما آتاهُمُ اللَّه » 37 تفسير بيضاوى : يعنى آنچه از علم و سرمايه دارند پنهان مىكنند ، و معنى جمله چنين است : آنهائى كه بخل و كتمان مىكنند شايسته ى هرگونه ملامت هستند .
ابو الفتوح : سعيد بن جبير گفت : آيه در توصيف علمائى است كه مضايقه مىكنند از تعليم به مردم ، ابن زيد و ابن عبّاس گفتند : عدّه اى يهود مانند اسامه ابن حبيب و كرم بن زيد و حيّى بن اخطب و چند نفر ديگر نزد جماعتى از انصار آمدند و گفتند : شما سرمايه ى خود را براى محمّد خرج نكنيد كه فقير خواهيد شد ، اين آيه براى توبيخ آنها نازل شد ، و راوى خبر گفت : روزى عمران بن حصين بيرون آمد جامه خز پوشيده كه پيش از آن نداشت و نيز ديگر نپوشيده ما عجب داشتيم ، گفت :
خواستم تا قول رسول را كار بندم كه گفت : چون خداى بر بنده نعمتى كند دوست دارد كه آن نعمت بر آن بينند .
« الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ » 38 ابو الفتوح : بعضى گفتهاند ، اين جمله توصيف يهود است ، سدّى گفته است : براى منافقين است ، و عدّه اى گفتهاند : مقصود
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 402
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٤٠٢