مؤثّر نيست .
2 - بر فرض شما تخلَّف از وظيفه كنيد و در خانه بمانيد از سرنوشت خود فرار نتوانيد كرد ، و خواه ناخواه آنكه بايد كشته شود بپاى خود بقتلگاه مىرود .
« لِيَبْتَلِيَ اللَّه ) * - تا آخر » 154 مفسّرين گفتهاند ممكن است مقصود آزمايش و تصفيه ى مؤمنين باشد براى نمودارى در خودشان يا نمايش حقيقت منافقين براى مؤمنين .
( مثنوى )
گر نتاند زشت كردن ناقص است
زين سبب خلَّاق گبر و مخلص است
پس از اين رو كفر و ايمان شاهدند
بر خداونديش هر دو ساجدند
ليك مؤمن دان كه طوعا ساجد است
زان كه جوياى رضا و قاصد است
هست كرها گبر هم يزدان پرست
ليك قصد او مراد ديگر است
قلعه ى سلطان عمارت مىكند
ليك دعوى امارت مىكند
مؤمن آن قلعه براى پادشاه
مىكند معمور نى از بهر جاه
« الَّذِينَ تَوَلَّوْا » 155 مفسّرين نوشتهاند : مقصود آنهائى هستند كه روز احد پشت بدشمن كردند ، و از سدّى نقل كردهاند : مقصود آنهائى هستند كه آن روز به مدينه فرار كردند .
« يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ » 155 - مقصود روز احد است كه يك دسته ابو سفيان با ديگر اعراب و دسته ى ديگر پيغمبر با مهاجرين و انصار با يكدگر رو برو شدند .
« بِبَعْضِ ما كَسَبُوا » 155 مفسّرين سه معنى براى اين جمله نوشتهاند :
اوّل : شيطان آنها را لغزاند كه فرار از جنگ و طمع در غنيمت كردند .
دوّم : در پيش گناهانى داشتهاند كه نتيجه اش تسليم بلغزش شيطانى شده است .
سوّم : چون در پيش گناه كرده بودند شيطان آن را بخاطرشان داد تا از ترس آن گناه فرار كنند و قبل از توبه ى از آن كشته شوند .