* ( لَنا مِنَ الأَمْرِ شَيْءٌ ما قُتِلْنا هاهُنا « پنداشتم كه در خواب مىبينم ، پس خداى تعالى بر سبيل منّت و تذكّر نعمت اين آيت فرستاد .
و عبد اللَّه عبّاس گفت : خداى تعالى مسلمانان را از پس خوفى عظيم امنى تمام داد ، تا در امن به جائى رسيدند كه خواب بر ايشان غلبه كرد و خواب با امن باشد و با خوف نباشد .
كشّاف زمخشرى پس از تشريح و توضيح : امنة بمعنى امن و آسايش است و امنه با سكون ميم نيز قرائت شده است و شايد مقصود از اين قرائت يك نوبت امن و آسايش است و اين جمله را چند معنى مىتوان كرد :
1 - پس از اندوه آسايش با چرت بر شما فرستاد .
2 - بر شما فرستاد چرت را به حالت آسايش و امن .
3 - چرت را براى آسايش فرستاد و شما چرت زديد تا آسوده شويد .
4 - شما آسوده خاطر بوديد كه چرت بشما رسيد .
فخر چهار فائده براى اين چرت نقل كرده است : اينك دو تاى آنها :
1 - آسايش و تجديد قوا .
2 - چون كافران مشغول كشتن مسلمانان بودند بقيّه را خداوند به خواب گرفتار كرد تا از كشته ى ياران خود در آزار نباشند .
« يَغْشى طائِفَةً » 154 مجمع : چون اعراب وعده كردند برگردند به جنگ مسلمانان آنها در حال آمادگى با كلاه خود بر سر ، منتظر جنگ نشسته بودند كه خدا خواب و آسايش براى آنها فرستاد ليكن منافقين كه ناراحت بودند از بر - گشتن كفّار كه به آنها حمله كنند يا شهر را غارت كنند مشمول اين آسايش نشدند .
تفسير ابو السّعود : نقل سخن ابى طلحه كه گفته است : من هم از آنهائى بودم كه چرت او را فراگرفت و نيز اين جمله ى يغشى طائفة دليل است بر اينكه چرت و آسايش عمومى نبوده است و فقطَّ چند نفر را فرا گرفته است .
« أَهَمَّتْهُمْ أَنْفُسُهُمْ » 154 مجمع : يعنى به خود مشغول بودند و همّت و فكرشان
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 244
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٢٤٤