آسيب برساند ضامن است ، ونيز اگر ديگرى كارى كند كه حيوان به سوار خود يا شخص
ديگرى صدمه بزند ضامن مىباشد .
" مسأله 3289 " اگر كسى به حيوان حلال گوشت يا حيوان حرام گوشتى كه ملك
ديگرى است وارزش دارد زخمى بزند يا جايى از بدنش را ببرد ، بايد تفاوت قيمت سالم
ومعيوب آن را به صاحبش بدهد ، واگر آن را تلف كند بايد همه قيمتش را بپردازد . واگر
ذبح شرعي نمايد صاحب حيوان مىتواند تفاوت قيمت حيوان زنده وحيوان ذبح شده را
مطالبه نمايد ، واگر از حيوان ذبح شده صرف نظر كند وقيمت همه حيوان را مطالبه نمايد ،
بنابر احتياط واجب ذبح كننده بايد أو را راضى كند .
" مسأله 3290 " بنابر مشهور اگر كسى سگ شكارى ديگرى را تلف كند بايد چهل
درهم نقره سكه دار - كه بيست ويك مثقال معمولى مىشود - به أو بدهد ، واگر سگ
محافظ خانه يا باغ كسى را تلف كند بايد بيست درهم نقره سكه دار به أو بپردازد ، واگر
سگ گله كسى را تلف كند بايد بيست درهم نقره سكه دار وبنابر قولي يك گوسفند به أو
بدهد ، واگر سگ محافظ مزرعه كسى را تلف كند بايد يك قفيز گندم - كه ده صاع مىشود -
به أو بدهد . ولى بنابر احتياط واجب اگر قيمت معمولى سگ بيش از اينها باشد در همه اين
اقسام قيمت آن را بدهد ، واگر كمتر باشد با هم مصالحه كنند .
" مسأله 3291 " اگر حيوان به زراعت يا مال كسى خسارت وارد كند بنابر مشهور اگر
در شب باشد صاحب حيوان ضامن خسارت است ، واگر در روز باشد ضامن نيست ، ولى
بنابر احتياط واجب اگر در روز هم صاحب حيوان مسامحه وكوتاهى كرده باشد بايد
خسارت را بدهد .
توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 599
مساهمون: الشيخ المنتظري
ص٥٩٩