ورثه جنين أو را عفو كنند دية ساقط مىشود ، ولى در جنينى كه روح در آن دميده شده
بنابر احتياط كفاره قتل بر أو واجب است .
" مسأله 3271 " اگر كسى زن حامله اى را بكشد وكشتن آن زن به مرگ جنين
بينجامد ، بايد علاوة بر دية زن دية جنين را هم به تفصيلي كه گفته شد بپردازد .
" مسأله 3272 " اگر زنى از زنا آبستن شود جايز نيست بچه اش را سقط كند ، هر چند
روح در آن دميده نشده باشد . وچنانچه پس از دميده شدن روح آن را سقط نمايد بايد علاوة
بر كفاره جمع دية آن را هم بپردازد ، وقدر متيقن از آن مقدار دية كافر ذمي مىباشد كه در
مسأله " 3256 " بيان شد . ومصرف آن مصرف ارثى است كه وارث ندارد وبايد به دست
امام معصوم ( ع ) يا - در زمان غيبت - به فقيه جامع الشرايط برسد .
دية جراحات :
" مسأله 3273 " اگر كسى پوست سر يا صورت مسلمانى را پاره كند بايد يك شتر به أو
بدهد ، واگر به گوشت برسد وقدرى از آن را هم ببرد بايد دو شتر بدهد ، واگر مقدار
زيادى از گوشت را پاره كند بايد سه شتر بدهد ، واگر به پرده نازك روى استخوان برسد
چهار شتر ، واگر استخوان نمايان شود پنج شتر ، واگر استخوان بشكند ده شتر ، واگر
بعضي از اجزاى استخوان جا بجا شود پانزده شتر ، واگر به پرده مغز سر برسد بايد
سى وسه شتر بدهد . وظاهرا شتر خصوصيت ندارد ، بلكه مقصود از يك شتر يك صدم
دية كامل است ، پس دهنده مىتواند دية را از اقسام ديگر مانند طلا ونقره انتخاب نمايد ،
هر چند أحوط انتخاب شتر است .
" مسأله 3274 " اگر كسى به صورت شخصي سيلى يا چيز ديگرى بزند به طورى كه
صورت أو سرخ شود ، بايد يك مثقال ونيم شرعي طلاى سكه دار - معادل " 184 / 5 " گرم
طلا - به أو بدهد ، واگر سبز وكبود شود سه مثقال - معادل " 368 / 10 " گرم طلا - واگر
سياه شود بايد شش مثقال - معادل " 736 / 20 " گرم طلا - به أو بدهد . واگر جاى ديگر بدن
كسى را غير از سر وصورت به واسطه زدن سرخ يا كبود ويا سياه كند ، بايد نصف آنچه را
گفته شد بدهد .
حكم مواردى كه دية تعيين نشده است :
" مسأله 3275 " آنچه در مسائل گذشته گفته شد قسمتى از دية هايى است كه از طرف
شرع مقدس اسلام تعيين شده است ، وهر كس بخواهد بر همه قسمتها اطلاع يابد بايد به
توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 596
مساهمون: الشيخ المنتظري
ص٥٩٦