" مسأله 1287 " مأموم بايد بجز حمد وسوره همه ذكرهاى ديگر نماز را خودش
بخواند ، ولى اگر ركعت أول يا دوم أو ركعت سوم يا چهارم امام باشد ، بايد حمد وسوره
را بخواند وبنابر احتياط حتى " بسم الله " آن را نيز آهسته بخواند .
" مسأله 1288 " در نماز " صبح " و " مغرب " و " عشا " اگر مأموم در ركعت أول
ودوم صداى حمد وسوره امام جماعت را بشنود - اگر چه كلمات را تشخيص ندهد - بايد
حمد وسوره را نخواند ، ودر صورتي كه صداى امام جماعت را نشنود مستحب است
حمد وسوره را بخواند ، ولى بايد آهسته بخواند وچنانچه از روى اشتباه بلند بخواند اشكال
ندارد .
" مسأله 1289 " اگر مأموم بعضي از كلمات حمد وسوره امام را بشنود
بنابر احتياط واجب حمد وسوره را نخواند .
" مسأله 1290 " اگر مأموم از روى اشتباه حمد وسوره را بخواند يا خيال كند صدايى
را كه مىشنود صداى امام نيست وبعد بفهمد صداى امام بوده نمازش صحيح است .
" مسأله 1291 " بنابر احتياط مأموم در ركعت أول ودوم نماز " ظهر " و " عصر " حمد
وسوره را نخواند ، ومستحب است به جاى آن ذكر بگويد .
" مسأله 1292 " اگر مأموم سلام نماز امام را بشنود يا بداند كه چه وقت سلام
مىگويد احتياط آن است كه پيش از امام سلام ندهد ، مگر اين كه عذرى داشته باشد .
وچنانچه از روى عمد وبدون عذر پيش از امام سلام دهد نمازش خالى از اشكال نيست ،
ولى اگر از روى اشتباه يا با داشتن عذر پيش از امام سلام دهد نمازش صحيح است ولازم
نيست دوباره با امام سلام دهد .
" مسأله 1293 " اگر مأموم بجز تكبيرة الاحرام وسلام ذكرهاى ديگر نماز را پيش از
امام بگويد اشكال ندارد ، ولى اگر آنها را بشنود يا بداند امام چه وقت مىگويد
بنابر احتياط مستحب پيش از امام نگويد .
" مسأله 1294 " مأموم بايد غير از آنچه در نماز خوانده مىشود كارهاى ديگر آن را -
مانند ركوع وسجود - كمي بعد از امام جماعت بجا آورد ، واگر از روى عمد پيش از امام
يا دقيقا همزمان با أو ويا با فاصله طولانى پس از أو انجام دهد صحت نمازش محل اشكال
است .
" مسأله 1295 " كسى كه از روى اشتباه جلوتر از امام به ركوع رفته است سه صورت
دارد :
الف - چنانچه به گونه اى باشد كه اگر برگردد مقدارى از قرائت امام را درك مىكند ،
توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 231
مساهمون: الشيخ المنتظري
ص٢٣١