طواف كرده در نزد كعبه بر وى نماز جنازة گزاردند وبعد از آن به مدينهء شريفه آورده مكرراً صلات جنازة گزارده در تربتى كه مهيا ساخته بود در سال پانصد وپنجاه ونه دفن كردند - فرحمه اللَّه ورضى اللَّه « 1 » عنه - كه آثار جميله از أو در حرمين شريفين مانده .
دوّم باب ريطه به فتح راء مهمله كه مشهور است به بابالنساء وريطه نام دختر أبو العباس سفّاح است . أول خلفاى بنى العباس وخانهء أو مقابل اين در بود كه به اين اسم مسما شد ودر محل خانهء أو امروز مدرسهاى است كه يار كوچ « 2 » نام يكى از امراى شام براي حنفيه بنا كرده وبراي خود در آنجا تربتى ساخته وبه آن قبر منقول شده ودر شرقي اين محل است خانهء أبو بكر كه از آنجا به جوار خدا ورسول انتقال نموده .
اما تسميهء أو به باب النساء به جهت آن است كه عمر كه اين باب را احداث نموده بود بر سبيل تمنا فرمود كه اين در را به زنان باز مىگذاشتيم . وأبو داوود وغير أو روايت كردهاند كه ابن عمر تا زنده بود از آن در در نيامد « 3 » .
امّا دو در غربى يكى باب عاتكة بنت عبداللَّه بن يزيد بن معاوية است كه خانهاش مقابل اين در بود ودر قديم معروف بود به بابالسُوق زيرا كه بازار مدينه در آن جهت است وايضاً مشهور است به بابالرحمه وامروز نيز معروف ومشهور به همين اسم است .
صاحب تاريخ مىگويد : نديدم كه كسى بر وجه تسميه به اين اسم تهنيه « 4 » نموده باشد الّا آنكه در صحيح از انس - رضىاللَّه عنه - آمده است كه مردى در روز جمعه از درى كه در جانب دارالقضاست درآمد ورسول - صلىاللَّه عليه وآله وسلم - ايستاده خطبه مىخواند پس آن مرد رسول را - صلىاللَّه عليه وآله وسلم - استقبال نموده گفت كه يا رسول اللَّه أموال يعنى چهار پايان هلاك شدند [ 89 - ب ] وراهها منقطع گرديد دعايى كن كه خداى تعالى به فرياد ما رسيده ، غيثى يعنى بارانى فرستد وآن حضرت - صلىاللَّه عليه وآله
هامش
( 1 ) - خلاصة الوفا : چگونگى گريهء فراوان مردم بر وى را مىنگارد ومرثيهاى كه گفته شده است . ص 305
( 2 ) - يركوج بن اولغ طرخان التركي از امراى مصر در عهد خلفاى عباسى كه در سال 258 ه . ق در مصر مرد . زامباور : نسب نامهء خلفا وشهرياران ص 42 ، 64 . وفاء الوفا : يازكوح ج : 2 ، ص 692 ؛ خلاصة الوفا : بازكوش . ص 305 .
( 3 ) - ل وم : نه درآمد .
( 4 ) - ل ود : تنبيه .