لزبرة الدّاعي ؛ از هيبت صداى خوانندهاى كه به تندى آنان را مىخواند . در صحاح آورده : زبر بهمعناى منعكردن و بازداشتن است . . .
حساب و نتيجهء اعمال
إلى فصل الخطاب ؛ به سوى جدا شدن حق از باطل .
خداى تعالى مىفرمايد :
وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَإِذا هُمْ مِنَ الْأَجْداثِ إِلى رَبِّهِمْ يَنْسِلُونَ * قالُوا يا وَيْلَنا مَنْ بَعَثَنا مِنْ مَرْقَدِنا هذا ما وَعَدَ الرَّحْمنُ وَ صَدَقَ الْمُرْسَلُونَ * إِنْ كانَتْ إِلَّا صَيْحَةً واحِدَةً فَإِذا هُمْ جَمِيعٌ لَدَيْنا مُحْضَرُونَ * فَالْيَوْمَ لا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْئاً وَ لا تُجْزَوْنَ إِلَّا ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ
« 1 » ؛
و ( چون ) در صور دميده شود به ناگاه همه از قبرها به سوى خداى خود بهسرعت مىشتابند و ( از حسرت و پشيمانى ) گويند : اى واى بر ما ! كه ما را از خوابگاه مرگ برانگيخت ؟ اين همان وعدهء خداى مهربان است و رسولان ( كه از اين روز سخت خبر دادند ) همه راست گفتند ، و جز يك صيحه نباشد كه ناگاه تمام خلايق محشر به پيشگاه ما حاضر خواهند شد پس در آن روز كمترين ظلمى به هيچكس نشود و جز آنچه عمل كردهايد ابدا جزايى نخواهيد يافت .
و مقايضة الجزاء ؛ و رسيدن به جزاى اعمال . در صحاح گويد : قايضت الرجل ؛ يعنى با او معاوضه و مبادله نمودم . . .
و نكال العقاب و نوال الثّواب ؛ و دشوارى عقاب و بخشيدن ثواب .
خداى تعالى مىفرمايد :
يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتاتاً لِيُرَوْا أَعْمالَهُمْ * فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ * وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ
« 2 » ؛
در آن روز ( قيامت ) مردم از قبرها پراكنده بيرون آيند تا ( نتيجهء ) اعمال خود را ببينند و هركس بهقدر ذرهاى كار نيك كرده ( پاداش ) آن را خواهد ديد ، و هركس بهقدر ذرّهاى كار زشتى مرتكب شده آنهم به كيفرش خواهد رسيد .
هامش
( 1 ) . يس ( 36 ) آيات 51 - 54 .
( 2 ) . زلزال ( 99 ) آيات 6 - 8 .