بود و همهء درآمدهاى اقتصادى خود را از دولت دريافت مىنمود .
ج - جمع كردن آنان در ميدانهاى جنگ مردم شام و فرستادن آنان به صحنههاى جنگ .
د - اگر بر تمرد خود اصرار ورزند ، ابن زياد حكومت نظامى اعلام مىكند و با سياست پدرش در ميان آنان عمل مىكند كه آن سياست ، نشانههاى مرگ و ويرانى داشت تا اينكه به همهء انواع شورش و عصيان پايان دهد .
( 1 ) ديگر عمّال حكومت نيز به انتشار ترس و وحشت و پراكندن هراس دست زدند ، از جمله شايعاتى كه ميان مردم پراكنده ساختند ، اين بود :
« اى مردم كوفه ! از خدا پروا كنيد و براى فتنه شتاب مكنيد و ميان اين امّت تفرقه نيندازيد و اسبان اهل شام را بر خودتان وارد نكنيد كه آنها را چشيده و قدرتشان را آزمودهايد . . . » .
( 2 )
وباى ترس و هراس
وباى ترس و هراس ، در دل كوفيان سرايت كرد و اعصابشان خرد شد ، گويى مرگ بر آنان سايه افكنده بود و به يكديگر مىگفتند : « ما شتاب در فتنه را مىخواهيم چه كنيم كه فردا سپاهيان مردم شام به سوى ما مىآيند ، بر ماست كه در خانههايمان بنشينم و اين قوم را بگذاريم كه خداوند ميان آنان را اصلاح كند » « 1 » .
( 3 ) زنان نيز مىآمدند و به فرزند و برادر و همسر خود در حالى كه چهرهشان
هامش
( 1 ) الفتوح 5 / 87 .