بريديم ، آن روز كه ( برادرت ) حنظلة بن ابى سفيان را كشتيم ! ؟ » « 1 » .
( 1 ) سياست معاويه اقتضا داشت كه در مدينه ، گرسنگى منتشر گردد و مردم آن از صله و بخشش ، محروم بمانند . « عبد اللّه بن زبير » در نامهاش به يزيد مىگويد :
« به جانم سوگند از آنچه ما از حقمان در دست تو داريم ، جز اندكى به ما نمىدهى و بخش عظيم آن را بازمىدارى . . . » .
( 2 ) معاويه به حكومت مركزى در يثرب دستور داد قيمت مواد غذايى را بالا ببرند تا گرسنگى در آن همگانى گردد . يزيد در نامهاش به مردم مدينه ، به اين مسأله اشاره نمود و آنان را وعدهء نيكوكارى داده بود اگر در برابر حكومتش سر تسليم فرود آورند . در آن نامه آمده بود : « آنان بر من پيمان دارند كه قيمت گندم را به اندازه قيمت گندم در نزد خودمان قرار دهيم و عطايى كه مىگويند در زمان معاويه از آنها منع گرديده است ، از سوى من به طور كامل به آنان داده خواهد شد » « 2 » .
معاويه ، حاكمان حجاز را گاه « مروان بن حكم » و گاه « سعيد بن عاص » قرار داد و گاهى اولى را معزول مىساخت و دومى را حكومت مىداد ، آن دو در خوار نمودن و فقير ساختن مردم مدينه ، كوشيدند .
( 3 )
2 - عراق
معاويه ، كيفرهاى فراوانى را بر « عراق » اعمال نمود ، زيرا مركز اصلى مخالفين و تنها منطقهء ناخشنود از حكومت وى بود كه حاكم آن ، « مغيرة بن شعبه » ، بخشش و ارزاق را از اهل كوفه بازمىداشت . حكّام اموى پس از معاويه
هامش
( 1 ) انساب الاشراف ، ج 1 ، ق 2 / 73 .
( 2 ) الامامة و السياسة 1 / 177 .