( 1 )
ب - عدم شمول آيهء مودّت بر زنان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله
زنان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله را در اين آيه سهمى نيست ؛ زيرا آنان - به گفتهء علماى اصول - موضوعا و حكما از آن خارج شدهاند و به عنوان دليل بر اين امر ، موارد ذيل را يادآور مىشويم :
1 - « اهل » ، در لغت ، موضوع است براى خاندان مرد و خويشاوندانش « 1 » و شامل زوجه نمىشود . اين معنا را زيد بن ارقم مؤكد ساخت آنگاه كه از وى در مورد اهل بيت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله پرسيدند كه آيا همسران آن حضرت را شامل مىشود ؟
اين موضوع را مردود دانست و گفت : « نه ، سوگند به خدا ! زيرا زن مدتى را با مرد مىگذراند و سپس او را طلاق مىدهد و به سوى پدر و قومش بازمىگردد . . . اهل بيت وى ، اصل و خويشاوندان وى هستند كه بعد از او صدقه بر آنان حرام شده است » .
2 - اگر بپذيريم كه « اهل » شامل زوجه مىشود و بر آن اطلاق مىگردد « 2 » ، ناگزير بايد بنا به اخبار پيشين ، آن را مخصّص بدانيم كه بدون شك موجب تخصيص مىشوند ؛ زيرا به حد تواتر لفظى و معنوى رسيدهاند .
( 2 )
ج - ادعاهاى عكرمه و مقاتل
گروهى از دست ساختگان بنى اميه و داعيان خوارج كوشيدند تا آيه را از عترت پاك دور سازند و آن را به زنان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله اختصاص دهند و در اين مورد به سياق آيه تمسك جستند كه از جملهء اين افراد ، « عكرمه و مقاتل بن سليمان » مىباشند .
هامش
( 1 ) قاموس محيط 1 / 331 . اقرب الموارد .
( 2 ) ابن كثير ، تفسير 2 / 302 . مسلم ، صحيح 4 / 1873 .