كه مغرب شده افطار كند ، وبعد معلوم شود مغرب نبوده قضا لازم نيست .
( نهم ) آن كه براي خنك شدن يا بي جهت مضمضه كند - يعنى آب در دهان
بگرداند - وبي اختيار فرو رود ، ولى اگر فراموش كند كه روزه است وآب را فرو دهد ،
يا براي وضوى نماز واجب مضمضه كند وبي اختيار فرو رود ، قضا بر أو واجب
نيست .
( دهم ) آن كه كسى از جهت اكراه يا اضطرار يا تقيه افطار كند .
مسأله 1697 - اگر غير آب چيز ديگرى را در دهان ببرد وبي اختيار فرو رود ، يا آب
داخل بيني كند وبي اختيار فرو رود ، قضا بر أو واجب نيست .
مسأله 1698 - استنشاق ومضمضهء زياد براي روزه دار مكروه است ، واگر بعد از
مضمضه بخواهد آب دهان را فرو برد ، بهتر آن است كه سه مرتبه آب دهان را بيرون
بريزد .
مسأله 1699 - اگر انسان بداند كه به واسطهء مضمضه يا استنشاق بي اختيار يا از
روى فراموشى آب وارد گلويش مى شود ، نبايد مضمضه يا استنشاق كند .
مسأله 1700 - اگر در ماه رمضان بعد از تحقيق يقين كند كه صبح نشده ، وكارى كه
روزه را باطل مى كند انجام دهد ، وبعد معلوم شود صبح بوده ، قضا لازم نيست .
مسأله 1701 - اگر انسان شك كند كه مغرب شده يا نه ، نمى تواند افطار كند ، ولى
اگر شك كند كه صبح شده يا نه ، پيش از تحقيق هم مى تواند كارى كه روزه را باطل
مى كند انجام دهد .
احكام روزه ء قضا
مسأله 1702 - اگر ديوانه عاقل شود ، واجب نيست روزه هاى وقتي را كه ديوانه
بوده قضا نمايد .
مسأله 1703 - اگر كافر مسلمان شود ، واجب نيست روزه هاى وقتي را كه كافر بوده
قضا نمايد ، ولى اگر مسلمانى كافر شود ، روزه هايى را كه در زمان كفر از أو فوت
شده بايد قضا نمايد ، واگر مسلمان شود به اسلام از أو ساقط نمى شود .