صدقه واحسان بزرگ باشد ، گيرنده از آن بزرگتر است ، ( 1 ) وبر أو منت نگذارد ، ( 2 ) بلكه
از أو منت بكشد كه أو وسيلهء طهارت مال وجان أو شده ، وقبل از سؤال ودر خواست
به عطا مبادرت ورزد ، كه امام ششم ( عليه السلام ) فرمود : " به كسى كه بعد از سؤال عطا كنى
آنچه به أو داده اى در برابر آبروى اوست " ( 3 ) وروى خود را از أو بپوشاند ، ( 4 ) واز
كسى كه به أو تصدق مى كند التماس دعا كند ، ( 5 ) ودستى را كه به آن دست صدقه
مى دهد ببوسد ، به آن جهت كه صدقه را به ظاهر به گيرنده مى دهد ودر واقع
گيرنده خداست ( 6 ) ( ألم يعلموا ان الله هو يقبل التوبة عن عباده ويأخذ الصدقات ) . ( 7 )
وبه رفع نياز نيازمندان تا آن جا عنايت كرد كه باب ايثار را گشود وفرمود :
( ويؤثرون على أنفسهم ولو كان بهم خصاصة ) ( 8 ) وايثار را هم به منتهاى كمال
رساند كه فوق آن تصور نشود وفرمود ( ويطعمون الطعام على حبه مسكينا ويتيما
وأسيرا - إنما نطعمكم لوجه الله لا نريد منكم جزاء ولا شكورا ) . ( 9 )
آيين اسلام انفاق وصدقه را منحصر به مال نكرد ، بلكه كمك به ضعيف
وراهنمايى نابينا را صدقه قرار داد ، وصرف اعتبار وحيثيت را براي رفع نياز
نيازمندان زكات جاه ومقام قرار داد ، وتنها به تأمين حوايج مادي بسنده نكرد ،
بلكه فرمود : ( ومما رزقناهم ينفقون ) ( 10 ) ورزق انسان آن چيزى است كه قوام
زندگى أو از هر جهت به آن است ، واز اين رو فرمود : " ومما علمناهم يبثون " . ( 11 )
آنچه گفته شد قسمت كمي از حكمت اسلام در زكات وصدقات بود كه با
هامش
1 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 433 ، كتاب الزكاة ، أبواب الصدقة ، باب 29 .
2 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 451 ، كتاب الزكاة ، أبواب الصدقة ، باب 37 .
3 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 456 ، كتاب الزكاة ، أبواب صدقه ، باب 39 ، حديث 1
4 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 456 ، كتاب الزكاة ، أبواب الصدقة ، باب 39 ، حديث 2 .
5 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 424 ، كتاب الزكاة ، أبواب الصدقة ، باب 25 .
6 . وسائل الشيعة ، جلد 9 ، صفحهء 433 ، كتاب الزكاة ، أبواب الصدقة ، باب 29 .
7 . سوره ء توبه ، آيهء 104 ( آيا ندانستند كه خداوند قبول مى كند توبه را از بندگان خود ومى گيرد صدقات را )
8 . سوره ء حشر ، آيهء 9 ( وايثار مى كنند بر خودشان هر چند خود محتاج باشند )
9 . سوره ء انسان ، آيهء 8 و 9 ( ومىخورانند طعام را با دوست داشتن آن طعام به مسكين ويتيم وأسير ، اين است وجز
اين نيست اطعام مى كنيم شما را براي خاطر خدا ، از شما نه جزا مى خواهيم ونه سپاس )
10 . سوره ء بقره ، آيهء 3 ( واز آنچه روزى كرديم به آنان انفاق مى كنند )
11 . بحار الأنوار ، جلد 2 ، صفحهء 17 ( واز آنچه آموخته أيم به آنان منتشر مى كنند )