غروب وقرب وبعد خورشيد از زمين به كار برده شده ، گمشده ء خود را كه خالق
ومدبر آفتاب است مى يابد .
چنين كتابي كه براي همهء افراد بشر وپاسخگوى تمام نيازهاى انسانيت
در دنيا وبرزخ وآخرت است ، معلمي لازم دارد كه همهء آنها را بداند ، زيرا
طب بدون طبيب وعلم بدون معلم وقانوني آن هم قانون خدا براي تنظيم
معاش ومعاد بدون مفسري متناسب با آن ناقص است ، وبا ( اليوم أكملت لكم
دينكم ) ( 1 ) سازگار نيست ، ونقض غرض از نزول اين كتاب لازم آمده وبا
( ونزلنا عليك الكتب تبينا لكل شئ ) ( 2 ) جمع نمى شود ، وتشريع دين ناقص از
حكيم وكامل على الاطلاق قبيح ونقض غرض محال است ، وبه اين جهت
فرمود : " لن يتفرقا " .
3 - در روايت ديگرى فرمود : " يا أيها الناس إني تارك فيكم أمرين لن تضلوا
إن اتبعتموهما " وهمچنان كه در مباحث قبل اشاره شد ، هدايت انسان از
جهت خصوصيت خلقت أو - كه عصاره ء موجودات جهان است ، وموجودى
است دنيوي وبرزخي واخروى وملكي وملكوتي ، ووابسته به عالم خلق
وامر ، ومخلوقى است براي بقا نه فنا - موجب سعادت ابدى وضلالتش
موجب شقاوت ابدى است ، وچنين هدايتي ممكن نيست جز به تعليم
وتربيت وحى الهى كه نور مقدس از ظلمات است ( قد جاءكم من الله نور
وكتب مبين ) ( 3 ) وبه قانون تناسب وسنخيت ، معلم آن هم بايد معصوم از
خطا وهوى باشد ، وچون با تمسك به اين هدايت وهادي معصوم ، بشر
از ضلالتهاى فكرى واخلاقى وعملي بيمه مى شود ، فرمود " لن تضلوا
إن اتبعتموهما " .
4 - ودر جملهء " ولا تعلموهما فإنهما أعلم منكم " اكتفا مى شود به گفتهء
هامش
1 . سوره ء مائده ، آيهء 3 ( امروز كامل كردم براي شما دين شما را )
2 . سوره ء نحل ، آيهء 89 ( ونازل كرديم بر تو كتاب را بيان كننده اى براي همه چيز )
3 . سوره ء مائده ، آيهء 15 ( همانا آمد شما را از خداوند نوري وكتابي مبين )