( مسأله 1858 ) جائز نيست جنسي را كه خمس به آن تعلق گرفته به زيادتر از قيمت
واقعي حساب نموده وبابت خمس بدهد ، ودر مسأله ( 1798 ) گذشت كه دادن جنس
ديگر غير از پول طلا ونقره ومانند آنها مطلقا محل اشكال است . ( احتياط واجب جايز نيست .
( مسأله 1859 ) كسى كه از مستحق طلبكار است ، ومىخواهد طلب خود را بابت
خمس حساب كند ، بنابر احتياط واجب بايد خمس را به أو بدهد وبعدا مستحق بابت
بدهى خود به أو برگرداند . ومىتواند از مستحق وكالت گرفته وخود از جانب أو قبض
نموده وبابت طلبش دريافت كند .
( مسأله 1860 ) مستحق نمىتواند خمس را بگيرد وبه مالك ببخشد ، ولى
كسى كه مقدار زيادى خمس بدهكار است وفقير شده ومىخواهد مديون أهل
خمس نباشد ، اگر مستحق راضى شود كه خمس را از أو بگيرد وبه أو ببخشد
اشكال ندارد .
احكام زكات ( مسأله 1861 ) زكات در نه چيز واجب است : ( أول ) گندم ( دوم ) جو
( سوم ) خرما ( چهارم ) كشمش ( پنجم ) طلا ( ششم ) نقره ( هفتم ) شتر ( هشتم )
گاو ( نهم ) گوسفند . واگر كسى مالك يكى از اين نه چيز باشد با شرايطى كه
بعدا گفته مىشود ، بايد مقدارى كه معين شده ، به يكى از مصرفهائى كه دستور
دادهاند برساند .
( مسأله 1862 ) سلت كه دانهايست به نرمى گندم وخاصيت جو دارد ، وعلس
كه مثل گندم است وخوراك مردمان صنعا مىباشد ، بنابر احتياط واجب بايد از آنها
زكات داده شود .
شرايط واجب شدن زكات ( مسأله 1863 ) زكات در صورتي واجب مىشود كه مال به مقدار نصاب كه