بوجوب معروف وحرمت منكر ، وأيمن باشد از اشتباه خودش .
دوم : آن كه احتمال بدهد كه امر ونهى أو تأثير داشته باشد ، پس اگر
احتمال عقلائي ندهد كه امر ونهى أو اثر دارد ، وجوب آن ساقط مىشود .
سوم : آن كه كسى كه واجب را ترك نموده ويا فعل حرام را بجا آورده ،
اصرار به آن داشته باشد ، پس اگر بداند كه مرتدع شده وبعد مرتكب نمىشود ساقط مىشود .
چهارم : آن كه واجب بودن معروف وحرام بودن منكر در حق فاعل ،
منجز وثابت باشد ودر ترك واجب وفعل حرام عذرى نداشته باشد ، پس اگر فاعل معتقد باشد به مباح بودن فعل حرامى ويا به جواز ترك واجبي در
اين صورت امر به معروف ونهى از منكر ، ساقط مىشود . وهمين طور است در هر موردى كه تارك واجب وفاعل حرام عذر داشته باشد .
بلى از راه تنبيه غافل وارشاد جاهل ، تنبيه وارشاد ، لازم است .
پنجم : آن كه در امر ونهى أو مفسده وضررى نباشد ، پس با احتمال عقلائي
به ضرر ومفسده ، ساقط مىشود .
درجات امر به معروف ونهى از منكر :
مسأله 2863 - لازمه ايمان به خداوند متعال وايمان به أنبياء عظام
صلوات الله عليهم أجمعين وايمان به احكام الهى آنست كه شخص مؤمن ،
قلبا از منكر ومعصيت خداوند متعالي ، منزجر باشد ومنكر را قلبا انكار كند .
مسأله 2864 - چون مقصود از امر به معروف ونهى از منكر آنست كه
مرتكب فعل حرام وترك واجب ، اين عمل را ترك كند پس اگر به مجرد
اظهار كراهت از اين عمل - ولو به اعراض وترك معاشرت مراوده - مرتكب ،