چنانچه طلبكار طلب خود را به كمتر از مقدارى كه هست صلح كند مثلا
پنجاه تومان طلبكار باشد وطلب خود را به ده تومان صلح نمايد ، زيادى براي
بدهكار حلال نيست مگر آن كه مقدار بدهى خود را به أو بگويد وأو را راضى كند يا
طورى باشد كه اگر مقدار طلب خود را مىدانست ، باز هم به آن مقدار صلح
مىكرد .
مسأله 2160 - اگر بخواهند دو چيزى را كه از يك جنس ووزن آنها معلوم است
به يكديگر صلح كنند ، در صورتي صحيح است كه وزن يكى بيشتر از ديگرى
نباشد ، ولى اگر وزن آنها معلوم نباشد ، اگر چه احتمال دهند كه وزن يكى بيشتر از
ديگرى است ، صلح صحيح است .
مسأله 2161 - اگر دو نفر از يك نفر طلبكار باشند ، يا دو نفر از دو نفر ديگر
طلبكار باشند وبخواهند طلبهاى خود را به يكديگر صلح كنند ، چنانچه طلب
آنان از يك جنس ووزن آنها يكى باشد مثلا هر دو ده من گندم طلبكار باشند ،
مصالحه آنان صحيح است وهم چنين است اگر جنس طلب آنان يكى نباشد ، مثلا
يكى ده من برنج وديگرى دوازده من گندم طلبكار باشد . ولى اگر طلب آنان از يك
جنس وچيزى باشد كه معمولا با وزن يا پيمانه آن را معامله مىكنند ، در صورتي
كه وزن يا پيمانه آنها مساوى نباشد ، مصالحه آنان اشكال دارد .
مسأله 2162 - اگر از كسى طلب دارد كه بايد بعد از مدتي بگيرد چنانچه طلب
خود را به مقدار كمتر صلح كند ومقصودش اين باشد كه از مقدارى از طلب
خود گذشت كند وبقيه را نقد بگيرد ، اشكال ندارد .
مسأله 2163 - اگر دو نفر چيزى را با هم صلح كنند ، با رضايت يكديگر
مىتوانند صلح را به هم بزنند . ونيز اگر در ضمن معامله براي هر دو يا يكى از
آنان ، حق به هم زدن معامله را قرار داده باشند ، كسى كه آن حق را دارد مىتواند
صلح را به هم بزند .
مسأله 2164 - تا وقتي خريدار وفروشنده از مجلس معامله متفرق نشدهاند