مسأله 1790 - اگر بچه صغير سرمايهاى داشته باشد واز آن منافعى بدست آيد
ولى أو مىتواند پيش از بلوغ أو خمس آن را بدهد واگر بعد از تمام شدن سال
خمس را ندهد تصرف در آن مال براي أو جائز نيست ودر اين صورت بر خود
صغير واجب است كه پس از بلوغ خمس آن را بدهد .
مسأله 1791 - انسان نمىتواند در مالي كه يقين دارد خمسش را ندادهاند
تصرف كند ولى در مالي كه شك دارد خمس آن را دادهاند يا نه مىتواند تصرف
نمايد .
مسأله 1792 - كسى كه از أول زمان بلوغش خمس نداده اگر ملكي بخرد
وقيمت آن بالا برود اگر آن ملك را به اين قصد نخريده كه قيمتش بالا برود وبفروشد
مثلا زمينى را براي زراعت خريده است چنانچه آن را به ذمه خريده ولى از پول
خمس نداده قيمت آن را به فروشنده پرداخته بايد خمس قيمتي را كه خريده بدهد
وچنانچه آن را به عين خريده مثلا پول خمس نداده را به فروشنده داده وگفته
است كه اين ملك را به اين پول عينا مىخرم در صورتي كه حاكم شرع معامله پنج
يك آن را اجازه بدهد ، خريدار بايد خمس مقدارى را كه آن ملك فعلا ارزش دارد
بدهد .
مسأله 1793 - كسى كه از أول تكليف ، خمس نداده اگر از منافع كسب چيزى
كه به آن احتياج ندارد خريده ويك سال از خريد آن گذشته بايد خمس آن را بدهد
واگر أثاث خانه وچيزهاى ديگرى كه به آنها احتياج دارد مطابق شأن خود خريده
پس اگر بداند در بين سالى كه در آن سال فائده برده آنها را خريده لازم نيست
خمس آنها را بدهد واگر نداند كه در بين سال خريده يا بعد از تمام شدن سال ،
بنابر احتياط مستحب بايد با حاكم شرع مصالحه كند .