( 2 ) مكارم : و مقدارى كه از صد تا كمتر است زكات ندارد . [ و ] لازم نيست زكات را از خود گوسفندان بدهد ، بلكه اگر گوسفند ديگرى بدهد جايز است ، و همچنين مىتواند بجاى گوسفند و گاو و شتر ، پول آنها را بدهد ، مگر آنكه دادن خود حيوان براى مستحقّ مفيدتر باشد در اين صورت احتياط آن است كه خود آن را بدهد . ( 3 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى ، نورى : بقيّه مسأله ذكر نشده .
گلپايگانى ، اراكى ، صافى : پول يا جنس ديگر بدهد كافى است . [ پايان مسأله ] فاضل : امّا اگر چيز ديگرى غير از اين دو را بدهد اشكال دارد . [ پايان مسأله ] زنجانى : و پرداخت اجناس ديگر ( بجز پول ) از بابت قيمت كفايت نمىكند . ( 4 ) بهجت : بقيّه مسأله ذكر نشده .
مسأله 1914 زكات ما بين دو نصاب واجب نيست ، پس اگر شماره گوسفندهاى كسى از نصاب اوّل كه چهل است بيشتر باشد تا به نصاب دوم كه صد و بيست و يك است نرسيده ، فقط بايد زكات چهل تاى آن را بدهد و زيادى آن زكات ندارد و همچنين است در نصابهاى بعد .
مسأله 1915 زكات شتر و گاو و گوسفندى كه به مقدار نصاب برسد واجب است ، چه همهء آنها نر باشند يا مادّه ، يا بعضى نر باشند و بعضى مادّه . ) * اين مسأله ، در رسالهء آيت الله بهجت نيست
مسأله 1916 در زكات ، گاو و گاو ميش يك جنس حساب مىشود و شتر عربى و غير عربى يك جنس است ( 1 ) و همچنين بز و ميش و شيشك در زكات با هم فرق ندارند . ) * ( 1 ) زنجانى : و همچنين است بز و ميش .
بهجت : رجوع كنيد به ذيل مسأله 1912 .
مسأله 1917 اگر گوسفند براى زكات بدهد ، بايد اقلًا داخل سال دوم شده باشد ، و اگر بز بدهد بايد داخل سال سوم شده باشد . ) * خوئى ، گلپايگانى ، تبريزى ، سيستانى ، صافى : مسأله اگر براى زكات گوسفند بدهد ، بنا بر احتياط واجب بايد [ 1 ] اقلًا داخل سال دوم شده باشد . [ 2 ] و اگر بز بدهد احتياطاً بايد داخل سال سوم شده باشد .
بهجت : مسأله گوسفندى را كه براى زكات مىدهد اگر داخل سال دوم شده باشد كافى است ، ولى أظهر اين است كه اگر هفت ماه گوسفند هم تمام شده باشد كافى است ، و اگر بز را به عنوان زكات بدهد ، بايد داخل سال سوم شده باشد .
مكارم : مسأله گوسفندى را كه براى زكات مىدهد احتياط واجب آن است كه حد اقل سال اوّل آن تمام شده باشد و اگر بز مىدهد دو سال آن تمام شده باشد .
[ 1 ] زنجانى : بنا بر احتياط بايد . .
[ 2 ] فاضل : بنا بر احتياط واجب بايد داخل سال دوم شده باشد . .
توضيح المسائل مراجع ( فارسي ) — صفحة 138
مساهمون: سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
ص١٣٨