ترمذى و ابو داوود و ابن ماجه در كتب صحاح خود ابوابى را به اين عنوان اختصاص دادهاند .
( 1 ) اين روايت از رسول خدا به احتمال قوى مربوط است به رسيدن فتوحات اسلامى به كشورها و شهرهاى تركها كه بعد از رحلت رسول اكرم ، در سال بيست و دو به فرماندهى عبد الرحمن بن ربيعه « 48 » اتّفاق افتاد .
( در اينجا نويسندهء محترم به توضيح لغات روايت پرداخته كه با توجّه به آنكه ما روايت را ترجمه كرديم ديگر نيازى به توضيح مجدّد نيست . )
و از ابن ماجه در جلد 8 صفحهء 175 از فتوحات اسلاميّه نقل شده است كه در آنجا اسمى از تركها برده نشده ، و فقط به كلمهء « چشمان كوچك و صورتهاى پهن » از آنها تعبير شده است .
مسلم نيز احاديثى را به همين مضمون نقل كرده و اسم ترك را نياورده ، و مىتوانيم آنچه را كه بخارى نقل كرده كه اسم ترك در متن حديث آمده است قرينهاى بر اين روايات بگيريم . پس اين مورد از جمله رويدادهائى است كه در تاريخ اسلام اتّفاق افتاده است .
( 2 )
امر هشتم : فتح قسطنطنيّه
مسلم از حضرت رسول - صلّى اللّه عليه و آله - روايت كرده است كه فرمود :
« ساعت برپا نخواهد شد تا اينكه رومىها به اعماق و يا به دابق برسند . در اين هنگام لشكرى از مدينه از بهترين مردمان روى زمين آن روز به سويشان مىرود . . . پس قسطنطنيّه را فتح مىكنند . . . »
و اين پيشگوئى همان است كه بعد از گذشت چندين قرن از نوشتن اين حديث در مجموعههاى حديثى اتّفاق افتاده با اينكه چند قرن از زمان اين پيشگوئى از سوى حضرت رسول گذشته است ، و از اين جهت در رديف معجزات آن حضرت قرار مىگيرد .
( 3 ) فاتح قسطنطنيّه سلطان محمّد دوم فرزند سلطان مراد از نخستين پادشاهان
هامش
( 48 ) فتوحات الاسلاميه 8 / 175 .