( مسأله 1867 ) خرما بر سه قسم است " 1 " آنست كه خشكش مىكنند وحكم زكات
آن گفته شد " 2 " آنست كه در حال رطب بودنش مىخورند " 3 " آنست كه نارس خلال
آن را مىخورند . در قسم دوم چنانچه مقداري بأشد كه خشك آن به " 288 " من " 45 "
مثقال كم برسد بنابر احتياط زكات آن واجب است ، واما قسم سوم ظاهر أين است كه زكات
آن واجب نباشد .
( مسأله 1868 ) گندم وجو وخرما وكشمشى كه زكات آنها را داده اگر چند سال هم
نزد أو بماند زكات ندارد .
( مسأله 1869 ) اگر گندم وجو وخرما وانگور از آب باران يا نهر آبيارى شود يا
مثل زراعتهاى مصر از رطوبت زمين استفاده كند زكات آن يك دهم است واگر با دلو
ومانند آن آبيارى شود زكات آن يك بيستم است .
( مسأله 1870 ) اگر گندم وجو وخرما وانگور هم از آب باران آبيارى شود وهم از
آب دلو ومانند آن استفاده كند ، چنانچه طورى بأشد كه عرفا گويند آبيارى آن با دلو
ومانند آن شده زكات آن يك بيستم است ، واگر گويند آبيارى با آب نهر وباران شده
زكات آن يك دهم است ، واگر طورى است كه عرفا مىگويند به هر دو آبيارى شده زكات
آن سه چهلم است .
( مسأله 1871 ) چنانچه در صدق عرفي شك كند ونداند كه آبيارى طورى است
كه در عرف مىگويند با هر دو آبيارى شده يا أين كه مىگويند آبيارى آن مثلا با باران
است اگر سه چهلم بدهد كافى است .
( مسأله 1872 ) اگر شك كند ونداند كه عرف مىگويند با هر دو آبيارى شده يا
أين كه مىگويند با دلو ونحو آن آبيارى شده است در أين صورت دادن يك بيستم كافى
است وهم چنين است حال اگر احتمال آن نيز برود كه در عرف بگويند با آب باران
آبيارى شده است .
( مسأله 1873 ) اگر گندم وجو وخرما وانگور با آب باران ونهر آبيارى شود وبه
آب دلو ومانند آن محتاج نباشد ولى با آب دلو هم آبيارى شود وآب دلو به زياد شدن