تخطي إلى المحتوى الرئيسي

توضيح المسائل ( فارسي ) — صفحة 299

مساهمون:

ص٢٩٩
ميوه آن درختها را فروخته واز قيمتش استفاده كند ، زيادى قيمت باغ تا زمانيكه به فروش نرسيده خمس ندارد .
( مسأله 1769 ) اگر درخت بيد وچنار ومانند اينها را بكارد بايد هر سال خمس زيادى آنها را بدهد . وهم چنين اگر مثلا از شاخه‌هاى آن كه معمولا هر سال مىبرند استفاده أي ببرد وبه تنهائى يا با منفعتهاى ديگر كسبش از مخارج سال أو زياد بيايد در آخر هر سال بايد خمس آن را بدهد .
( مسأله 1770 ) كسى كه چند رشته كسب دارد مثلا اجاره ملك مىگيرد وخريد وفروش هم مىكند يا أين كه تجارت وزراعت مىكند بايد خمس آنچه را كه در آخر سال از مخارج أو زياد مىآيد بدهد . وچنانچه از يك رشته نفع ببرد واز رشته ديگر ضرر كند مىتواند ضرر يك رشته را به نفع رشته ديگر تدارك نمايد .
( مسأله 1771 ) خرجهائى را كه انسان براي بدست آوردن فائده مىكند مانند دلالى وباربرى ، مىتواند از منفعت كسر نمايد ونسبت به آن مقدار خمس لازم نيست .
( مسأله 1772 ) آنچه از منافع كسب در بين سال به مصرف خوراك وپوشاك واثاثيه وخريد منزل وعروسى پسر وجهيزيه دختر وزيارة ومانند اينها مىرساند ، در صورتي كه از شأن أو زياد تر نباشد وزيادة روى هم نكرده بأشد خمس ندارد .
( مسأله 1773 ) مالي را كه انسان به مصرف نذر وكفاره مىرساند جزء مخارج ساليانه است . ونيز مالي را كه به كسى مىبخشد يا جائزه مىدهد در صورتي كه از شان أو زياد تر نباشد از مخارج ساليانه حساب مىشود .
( مسأله 1774 ) اگر انسان در شهري بأشد كه معمولا هر سال مقداري از جهيزيه دختر را تهيه مىكنند ، چنانچه در بين سال از منافع آن سال جهيزيه أي بخرد واز شأنش زياد تر نباشد خمس آن را لازم نيست بدهد . واگر از شأنش زياد تر بأشد يا از منافع آن سال در سال بعد جهيزيه تهيه نمايد بايد خمس آن را بدهد .
( مسأله 1775 ) كسى كه از كسب وتجارت فائده أي برده اگر مال ديگرى هم دارد كه خمس آن واجب نيست ، مىتواند مخارج سال خود را فقط از فائده كسبش تهيه