« من در شرح حال اين چند اسم ، تحريفى نيافتم ، گرچه محتمّل است در آنها نيز تحريف شده باشد . در غير اين چند اسم ، در همهء ترجمههاى ديگر كتاب ، تحريفهايى ديدهام كه در جاى خود آن تحريفها را بررّسى كردهام » .
كمتر روايتى در اين كتاب هست كه سالم از تحريف و تغيير و تبديل باشد تا آن جا كه بسيارى از عنوانهاى كتاب نيز ، تحريف شده است و اخبار متعلّق به شخصى را در شرح حال شخص ديگرى آورده است . طبقهاى از راويان را ، در طبقهء ديگر ذكر كرده است .
اخبار « ابو بصير ليث مرادى » را اشتباه كرده و آنها را در ترجمهء « ابو بصير يحيى اسدى » ذكر كرده است .
اخبار « ابو بصير يحيى » را با « علباء اسدى » اشتباه كرده و در ضمن ترجمهء « ابو بصير عبد الله فرزند محمّد اسدى » .
خبر اوّل ترجمهء « عبد الله بن عبّاس » را در ترجمهء « خزيمه » قبل از اين ترجمه آورده .
در ترجمهء « على بن يقطين » آخر يك خبر و اوّل خبر ديگر را انداخته .
در ترجمهء « ابو الخطاب » 23 خبر آورده است كه به صاحب اين ترجمه هيچ ربطى ندارد . و براى همين بوده است كه قهپائى در كتاب خود ، آن اخبار را در ترجمهء « ابو الخطاب » آورده ، سپس آنها را قلم زده است .
« حميرى » را كه از اصحاب امام عسكرى ( ع ) بوده است در شمارهء اصحاب آمام رضا ( ع ) ذكر كرده است .
« لوط بن يحيى » را در اصحاب حضرت امير على بن ابى طالب ( ع ) آورده با آن كه لوط از اصحاب امام باقر يا امام صادق بوده و جدّ پدرى او از اصحاب امير المؤمنين بوده است .
شيخ طوسى مقدارى از اين كتاب را با تمام تحريفها و تبديلها و اشتباهاتى كه در آن بوده ، برگزيده و عنوان ابواب آن را حذف كرده . . .
قهپايى كه خواسته است بعضى خوابىهاى اين كتاب را اصلاح كند ، بر خرابى آن افزوده و كارهايى باطل انجام داده است .
و با اين همه تحريفات كه گفتيم در اصل كتاب كشّى كه به اين حد رسيده ، هيچ گونه اعتمادى بر مطالب كتاب كشّى نمىتوان كرد ، مگر آن كه دليلى غير از كتاب كشّى بر
عبدالله بن سبأ و ديگر افسانه هاى تاريخى — صفحة 616
مساهمون: السيد مرتضى العسكري
ص٦١٦