طبرى در اين مورد گويد : « قبيلهء اسلم به مدينه آمدند ، به طورى كه كوچهها بر آنان تنگ شد و با ابو بكر بيعت نمودند ، عمر بارها مىگفت : همين كه اسلم را ديدم يقين كردم كه پيروزى با ماست » . « 1 » امّا علّت آمدن طايفهء اسلم به مدينه را شيخ مفيد در كتاب « الجمل » نوشته است : آنها براى خريد كالا و خواربار به مدينه آمده بودند كه به آنان گفته شد : بياييد به ما كمك كنيد تا براى خليفهء رسول خدا ( ص ) بيعت بگيريم ، پس از آن ما به شما خواربار مىدهيم . اين بود كه عشيرهء اسلم تطميع شده ، به يارى ابو بكر برخاستند .
چون كار بيعت با ابو بكر در سقيفه صورت گرفت ، مردمى كه بيعت كرده بودند ، او را با هلهله و شادى به مسجد رسول خدا ( ص ) بردند !
ابو بكر بر فراز منبر پيغمبر ( ص ) نشست و مردم تا شب هنگام ، با وى بيعت مىنمودند و هيچ به فكر دفن رسول خدا ( ص ) نبودند . « 2 » ابو بكر فرداى آن روز نيز به مسجد پيامبر ( ص ) آمد و بر فراز منبر نشست تا از عموم مردم بيعت بگيرد . پيش از آن كه ابو بكر سخن خود را آغاز كند ، عمر به پا خاست و پس از حمد و ثناى خداوند گفت :
گفتار ديروزم نه از قرآن بود و نه از حديث پيامبر ( ص ) ، ولى گمان مىكردم كه پيامبر خود به تدبير امور مردم خواهد پرداخت و آخرين كسى خواهد بود كه از اين جهان رخت برمىبندد . به هر حال پيامبر ( ص ) قرآن را در ميان شما گذاشت پس اگر به آن پناه بريد شما را به همان راهى پيغمبر ( ص ) مىبرد ، راهنمايى خواهد كرد و اينك هم زمام كار شما را به دست بهترين شما كه يار پيغمبر ( ص ) و يكى تن از دو نفرى كه در غار بودند ، سپرده است . برخيزيد و با او بيعت كنيد .
و به اين كيفيّت ، بيعت عمومى ابو بكر پس از بيعت سقيفه انجام گرفت .
بخارى گويد : گروهى پيش از آن در سقيفهء بنى ساعده بيعت نموده بودند ؛ ولى
هامش
( 1 ) . طبرى ، ج 2 ، ص 458 و ابن اثير ، ج 2 ، ص 224 و در روايت زبير به كار شرح ابن ابى الحديد ، ج 6 ، ص 287 آمده است « ابو بكر با بيعت قبيله اسلم قوت گرفت » .
( 2 ) . رجوع شود به الرياض النضرة ، ج 1 ، ص 164 و تاريخ خميس ، ج 1 ، ص 188 .