بيان آيه 108 - 109
تفسير :
تِلْكَ آياتُ اللَّهِ
( آنچه گفته شد حجتها و نشانهها و دلايل روشن الهى است )
نَتْلُوها عَلَيْكَ بِالْحَقِّ
( كه اى محمد ( ص ) به حق بر تو و امت تو ميخوانيم ) و براى تو ياد ميكنيم و آنها را به تو مىشناسانيم و قصه ميكنيم .
بِالْحَقِّ
( با حكمت و صواب )
وَ مَا اللَّهُ يُرِيدُ ظُلْماً لِلْعالَمِينَ
( خداوند بر جهانيان ستم نخواهد كرد ) به اينكه عقابى را كه استحقاق ندارند متوجه ايشان كند و يا ثوابشان را از مقدار استحقاق كم سازد .
زيرا آن كس كه ستم مىكند يا از اينروست كه قبح و زشتى ظلم را نميداند يا بجهة نيازى است كه بستمگرى دارد به اينكه از اين راه از خود دفع ضرر كند يا نفعى را به خود جلب نمايد و خداوند از جهل و نياز و هر صفت نقصى پاك و منزه است و چگونه ممكنست بمردم ستم كند و حال آنكه خود همه آنها را آفريده و نعمتها بديشان ارزانى داشته و نعمتهايى بس بزرگتر و عاليتر از اين نعمتهاى دنيا يعنى آخرت را بديشان وعده نموده و مورد دسترسى ايشان قرار داده و خداوند جهت بىنيازى خود را از ظلم بيان ميفرمايد :
وَ لِلَّهِ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ
- ( ملك و ملك آفرينش همه از اوست )
وَ إِلَى اللَّهِ تُرْجَعُ الْأُمُورُ
- درباره بازگشت همه چيز بسوى حق چند معنى گفته شده :
1 - همه چيز فانى مىشود و خداوند دوباره همه را براى پاداش زنده ميسازد و باز ميگرداند .
2 - خداوند در دنيا امورى را تمليك بندگان كرده و به آنها اختيار تصرف در آن امور را داده ولى در آخرت همه اينها زايل مىشود و بسوى خدا باز ميگردد و علت