تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 187

مساهمون:

ص١٨٧
انصار . و بالآخره سخن ميان آن دو بسيار رد و بدل شد تا آتش خشم در وجودشان شعله كشيد و مفاخره شدت يافت و هر يك قبيله خود را ندا دادند و بكمك خواستند . اوسيان بسوى مرد اوسى و خزرجيان به طرف خزرجى شتافتند و همه مسلح و آماده پيكار بودند اين خبر به پيغمبر اكرم رسيد . حضرت سوار الاغ گشت و بنزد ايشان شد و خداوند اين آيه در اين مورد فرستاد .

تفسير :

چون خداى متعال از پذيرفتن سخن كافران مسلمين را نهى فرموده در اين آيه آنچه را كه پذيرفتنش واجبست بيان ميفرمايد :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقاتِهِ
- يعنى اى مؤمنان از عذاب خدا بترسيد يعنى چنان كه بايد خود را از آن حفظ كنيد و بطاعت او عذاب را از خود بگردانيد . درباره
حَقَّ تُقاتِهِ
چند وجه ذكر شده : 1 - يعنى خدا اطاعت شود و نافرمانيش نكنند و سپاسگزارى شود و نعمتهايش مورد كفران قرار نگيرد و همواره مورد نظر و در ياد باشد و فراموش نگردد . اين قول از ابن عباس و حسن و قتاده و ابن مسعود و نيز مروى از حضرت امام ششم ( ع ) است . 2 - ابو على جبايى گويد : پرهيز از همه گناهان اوست . 3 - مراد مجاهده در راه خدا است كه در راه جهاد ملامت هيچكس در جهاد كننده اثر نكند و اقامه عدل كند چه در حال خوف و چه در حال ايمنى - مجاهد اين قول را گفته است . و نيز از جهت ديگر در اين كلام بر دو قول رفته‌اند : 1 - اين آيه منسوخ است به
( فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ )
يعنى به اندازه قدرت خود از خدا بترسيد و اطاعت كنيد ( از قتاده و ربيع و سدى ) و نيز مروى از حضرت صادق ( ع ) و حضرت باقر ( ع ) . 2 - منسوخ نيست ( از ابن عباس و طاووس ) ابو على جبايى نسخ آيه را انكار مىكند به اين دليل كه در صورت نسخ بعضى گناهان