و در يكى از رباعيّات خود مىگويد :
صبرت و لم اطلع هواى على صبرى
و اخفيت ما بي منك عن موضع السّرّ
مخافة ان يشكو ضميرى صبابتى
الى دمعتى سرّا فتجرى و لا أدرى ؛
: صبر كردم ، در حالى كه هوسهاى نفسانىام را بر صبرم چيره نمىسازم ، و اسرار خودم را از تو مىپوشانم ، از ترس آنكه مبادا خاطرم با عشق سوزانى كه دارد ، مخفيانه به اشكم شكايت كند ، و در نتيجه به طور ناخودآگاه ، اشكم روان گردد . » كوتاه سخن آنكه ، علَّامهء ديلمى در عصر خود ، با ذوق عرفانى و ادبى ، و زهد و وارستگى مىزيست ، در عين حال به امور اجتماعى و تربيتى و سياسى توجّه داشت ، و براى هدايت گمگشتگان ، تلاشگرى دلسوز بود ، و يا شيوههاى مختلف مىخواست انسانها را از راههاى كج برهاند و به سوى صراط مستقيم بكشاند .
كتاب حاضر ، و تمجيد علماى بزرگ از آن
كتاب حاضر ؛ ترجمهء جلد اول و دوّم كتاب ارشاد القلوب است كه با سبكى روان و متين ، از عربى به فارسى ترجمه شده ، تا نفع گستردهاى داشته باشد ، اين كتاب مجموعهء منظَّم كه در جلد اول آن 54 مجلس در مواعظ مىباشد و جلد دوم آن در فضائل و مناقب و جنگها و مجاهدات پر صلابت حضرت مولى امير مؤمنان على عليه السّلام است ، كه شمّهاى از درياى عظمت مقام حضرت على عليه السّلام را بازگو نموده است كه آگاهى به آن ، موجب معرفت و بينش عميقتر و وسيعتر نسبت به مقامهاى عالى حضرت على عليه السّلام خواهد شد .
علما و محققين اسلامى در شأن و تمجيد كتاب ارشاد القلوب ( جلد اوّل و دوّم ) مطالبى گفتهاند كه در اينجا نظر شما را به چند فراز از گفتار آنها جلب مىكنيم :
علامه آقا بزرگ تهرانى مىنويسد : « كتاب ارشاد القلوب در دو جلد چاپ شده است ، جلد اوّل آن محتوى مواعظ و نصايح مىباشد كه به طور مكرّر در