دشمنى با آنان نشانهء نفاق است و هر كه آنان را دوست بدارد ، خدا و رسول خدا را دوست داشته و هر كه با آنان دشمنى ورزد ، با خدا رسول خدا دشمنى ورزيده است ، ديگر نيازى به ذكر آنها نيست . و از آنجايى كه احاديث مربوط به حب و بغض اهل بيت مشهور و بلكه متواتر معنوى است ، ديگر نيازى به بحث در سند اين احاديث نمىبينيم .
اگر در روايات بسيارى كه در تشويق به محبّت آنان و دورى از دشمنى با ايشان و نيز سفارش درباره آنان به كيفيتهاى مختلف و وجوه متعدد آمده ، نيك بينديشيد ، در خواهيد يافت كه تنها دليل آن ، مسئله اى است كه در اصحاب بوده است و گرنه ، اگر آن گونه باشد كه بعضى مىپندارند ، ديگر نيازى به اين همه تأكيد نبود . زيرا عادت بر محبّت اهل بيت ( ع ) و رعايت احترام آنان حكم مىكند ، چرا كه گذشته از شايستگى ذاتى آنان و آثار فراوان على ( ع ) در تحكيم اسلام ، خاندان و نزديكان پيامبر ( ص ) بودند .
بنابراين ، بايستى ، آن گونه كه ما مىگوييم ، پيامبر ( ص ) بغض و كينهء اغلب اصحاب و ستمگرى آنان را نسبت به اهل بيت ( ع ) و اينكه نفاق در ميان آنان گسترده خواهد شد و به گذشتهء خود باز خواهند گشت دانسته باشد . حتى كسى كه با ديدهء انصاف اخبار مربوط به حب و بغض اهل بيت ( ع ) را بنگرد ، چيزى جز وجوب پيروى از آنان را نخواهد فهميد .
پس اين اخبار ، گوياى امامت آنان و وجوب پيروى از ايشان و حرمت مخالفت با آنها است . و گرنه حب و بغض به خودى خود ، چندان اهميتى ندارد كه به اين شكل در كتاب و سنّت بيايد .
از اين بيان ، صحت روايت ابوذر ( ره ) از پيامبر ( ص ) معلوم مىشود كه فرمود : « هر كه در خلافت پس از من با على دشمنى ورزد كافر است . » اين گمان وى كه مىگويد : اين حديث ، ساختگى و منكر است ، با مذهب و عقيدهء خودش سازگار است و گرنه در خود حديث ، چيزى نمىبينيم كه نشانگر منكر بودن آن باشد . بلكه اين روايت و مانند آن ، بر ايشان حجت است . مؤيد آن روايتى است كه در كنز العمال ( 1 ) از دار قطنى در الافراد از ابن عباس آورده كه گفت : « على ، در آمرزش است ، هركس از آن داخل شود ، اهل ايمان است و هر كس از آن خارج شود ، كافر . »
باز در كنز العمال از على و جابر و ابن مسعود به چند طريق ، در تأييد آن ، آمده است :
« على ، بهترين افراد بشر است ، هركس نپذيرد به خداوند كفر ورزيده است . » سيوطى در
هامش
( 1 ) . ج 3 ، ص 153 .