است . مىگويد : « زبير گفت : اوّلين فرزند رسول خدا ( ص ) قاسم بود . سپس زينب و بعد از او عبد اللَّه كه به او طيب مىگفتند و اكنون به او طاهر مىگويند . او پس از بعثت پيامبر ( ص ) به دنيا آمد . پس از او ام كلثوم و سپس فاطمه به دنيا آمد . » بنابراين ، اگر فاطمه پس از طاهر و ام كلثوم - كه هر دو پس از بعثت به دنيا آمدند - متولد شده باشد ، بعيد نيست كه ازدواج وى در سن نه سالگى باشد . چنان كه در الاستيعاب در شرح فاطمه ( س ) آمده ، بعضى گمان كردهاند كه در هنگام ازدواج ، پانزده سال و پنج ماه و پانزده روز داشت . ابن حجر در الصواعق المحرقه همين رأى را برگزيده است . وى در آغاز باب يازدهم اين كتاب گفته است : « بنابر قول صحيحتر ، پيامبر ( ص ) در سال دوّم هجرت فاطمه را به ازدواج على درآورد . در اين موقع سن او تقريبا پانزده سال و نيم بود . » به هر حال فاطمه يا واقعا خردسال بود و يا نسبت به ابو بكر و عمر . پس گفتار پيامبر ( ص ) كه فرمود : خردسال است ، دروغ نيست . آرى ، اين عذرى است كه پيامبر ( ص ) آورد تا آنان را قانع كند كه از اين كار منصرف شوند اما عذر حقيقى آن بود كه اين دو شايستگى همسرى فاطمه ( س ) را نداشتند . لذا پيامبر ( ص ) ، فاطمه ( س ) را بلافاصله پس از اين عذر به ازدواج على ( ع ) درآورد .
آنچه بدين مطلب گواهى مىدهد ، روايتى است كه ابن حجر در الصواعق المحرقه در فصل اوّل باب يازدهم و در اثناى بحث در آيهء يازدهم از ابو داوود سجستانى آورده است كه گفت :
ابو بكر از فاطمه ( س ) خواستگارى كرد . پيامبر ( ص ) به وى پاسخ منفى داد . سپس عمر آمد . پيامبر ( ص ) به او هم پاسخ منفى داد . نزد على رفتند و به او گفتند كه از فاطمه خواستگارى كند . او نزد پيامبر ( ص ) آمد و از فاطمه خواستگارى كرد .
پيامبر ( ص ) فرمود : چه دارى . . .
سپس گفته : « احمد و ابو حاتم مانند آن را آوردهاند . » در كنز العمال ( 1 ) از ابن جرير از انس نقل كرده كه گفت :
هامش
( 1 ) . ج 7 ، ص 113 .