هر سوره اى كه نازل شد امير و شريف آن ، على بود . خدا ، اصحاب محمد را در موارد متعدد مورد عتاب قرار داد اما از على ، تنها به نيكى ياد فرمود . ( 1 )
در كشف الغمه ابن مردويه اين حديث را از طرق متعدد از ابن عباس و حذيفه نقل كرده است . اين حديث بر امامت آن حضرت دلالت مىكند ؛ زيرا مراد از اينكه على در رأس مؤمنان و امير آنان مىباشد ، اين است كه او در رأس مخاطبان آيات مذكور - يعنى مؤمنان - است و امير آنان به شمار مىآيد . اگر چه از برخى موارد كه خطاب * ( « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا » ، دارد استثنا مىشود . مانند اين آيه : * ( « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ ما لا تَفْعَلُونَ » ) * ( 2 ) يا آيهء ديگر كه مىفرمايد : * ( « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَعَدُوَّكُمْ أَوْلِياءَ تُلْقُونَ إِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ » ) * ( 3 ) و ساير آياتى كه مؤمنان در آن مورد عتاب قرار گرفتهاند . بر فرض پذيرفتن اين نكته كه مراد ابن عباس ، داخل بودن امير المؤمنين در تمام اين گونه آيات است در آن صورت ، انتهاى حديث كه مىگويد : « و از على ، تنها به نيكى ياد مىكند » على را استثنا مىكند .
بارى ، تعصب ناصبىگرى ، ابن تيميه را بر آن داشته است تا به مخالفت با اين احاديث برخاسته ، و كفهاى باطل را بر هم زند . وى از اسلاف ناصبى خود روايت مىكند كه على در حال مستى نماز مىخواند و كلمات ديگر را با نماز مخلوط مىكرد . آن گاه اين آيه نازل شد : * ( « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَأَنْتُمْ سُكارى » ) * ( 4 ) چگونه مىتوان اين حديث را درست پنداشت و حال آنكه لازمهء پذيرفتن اين حديث دروغ شمردن سخن خداست كه از طهارت على ( ع ) و دورى او از پليديها در قرآن خبر داده است . قرآن كريم تصريح مىكند كه شراب از جملهء پليديهاست اما اين قوم ، براى رسيدن به اميال نفسانى خود ، از دروغ پنداشتن سخن خدا و رسول چندان ابائى ندارند .
اين مرد ناصبى نسبت به امام بر حق و سرور خلايق ، جسارتهاى بزرگترى نموده است ؛ خداى متعال بر كيفر او بيفزايد كه او بهترين داور است . وى در اين مقام ضمن بيهوده گويى فراوان ، احاديثى را از اين قوم ذكر مىكند كه براى مخالفانش فاقد حجّيت است و امور بىاساس را بيان مىنمايد كه درخور ذكر و پاسخ نمىباشند .
هامش
( 1 ) . الصواعق المحرقة ، باب 9 ، فصل 3 .
( 2 ) . صف / 2 .
( 3 ) . ممتحنه / 1 .
( 4 ) . نساء / 43 .